172 



bloemsteel een lange bamboekoker vastgemaakt, die uit eene reeks 

 van drie geledingen bestaat, waarvan de tusschenschotten doorgestooten 

 zijn. Men bevestigt dien om den Vjloemsteel op zoodanig wijze, dat 

 deze er een eindweegs in reikt en sluit de opening tusschen koker 

 en steel met een stuk bladscheede van den pisang af om te voorkomen, 

 dat er insecten bij den inhoud komen. De bamboekoker blijit telkens 

 12 uren hangen; is hij des morgens aangebracht dan wordt hij des 

 avonds verwisseld en zoo vervolgens om de twaalf uren en telkens 

 snijdt de tapper een dun schijfje van den bloemsteel af, waarop zich 

 bacteriën of schimmels hadden kunnen vastzetten, die dan het sap 

 zouden doen bederven en die nu verwijderd worden. Evenzeer ter 

 vermijding van bederf worden de geledigde bamboekokers uitgerookt; 

 men steekt daartoe een droog stuk bamboe, dat van een ouden pagger 

 (omheining) afkomstig is, in brand en houdt dit eenigen tijd in den 

 ledigen bamboekoker, om dien door den ontstanen rook te desinfec- 

 teeren. In andere gevallen wordt ook wel een weinig kalkmelk in 

 den koker gegoten ; vele aréntappers verkiezen het kalken boven het 

 berooken, terwijl anderen vinden, dat bij de laatstgenoemde werkwijze 

 de smaak van de suiker beter bewaard blijft. Palmensap, dat voor 

 gist (legen) gebruikt wordt, mag echter noch in gekalkte, noch in ge- 

 rookte bamboekokers worden opgevangen, daar het in dit geval juist 

 om de gist te doen is en deze dus niet mag worden gedood of 

 verzwakt. 



Het sap, dat men des morgens in den koker aantreft, wordt 

 onmiddellijk ingedampt, terwijl het sap, dat des avonds geoogst wordt, 

 alleen, om gisting te voorkomen, even wordt opgekookt, doch eerst 

 den volgenden dag wordt ingedampt. 



Eén bloemsteel geeft gedurende een maand tweemaal per 24 

 uur een bamboekoker met sap, dus te zamen 60 kokers. Daar een 

 volwassen boom gedurende drie jaren ieder jaar drie bloemstelen op- 

 levert, geeft hij in het geheel 540 kokers palmensap. 



III. Bereiding van Suiker uit Riet- en Palmensap. 



De verwerking van het uit riet of palmen verkregen sap is zeer 

 eenvoudig. Men dampt het in een ijzeren pan of schotel in, schuimt 

 het bovendrijvende vuil voorzichtig af en gaat daarmede zoo lang 



