486 



kankerziekte, kunnen door hun traumatischen prikkel een plotselingen 

 sterken bloei opwekken. 



Een verschijnsel, dat af en toe optreedt, is dat boomen zulk 

 een alleroverdadig'sten bloei vertoonen, dat de stam daardoor bijna 

 wit is, terwijl vruchtzetting geheel uitblijft. Zulke Ijoomen worden door 

 de cacaoplanters „mannetjes-boomen" genoemd. 



B. BESTUIVING. 



De kwestie over de bestuiving van de cacao is nog steeds niet 

 volkomen opgelost en het punt, waarover het in de eerste plaats gaat, 

 is de vraag of de bevruchting door zelf bestuiving of door kruis- 

 bestuiving geschiedt. 



De manier, waarop de cacaobloem is ingericht, wordt als bewijs 

 zoowel voor het eene als voor het andere proces aangevoerd. 



Door velen wordt zelf bestuiving weinig aannemelijk geacht, 

 omdat de rijpe meeldraden nog geheel zijn opgesloten in het gedeelte 

 der bloembladeren, dat zich als een kapje over de helmknoppen heen 

 welft, als de stempelslippen reeds uiteen geweken zijn, zoodat bij dien 

 stand het stuifmeel moeilijk op den stempel kan komen, terwijl bovendien 

 het vruchtblad nog door een krans van staminodiën is omgeven, 

 (zie Fig. 176) 



LocK acht kruisbevruchting echter niet waarschijnlijk, op grond 

 van het negatieve resultaat, dat hij met zijne jaren lang doorgevoerde 

 kunstmatige kruisingsproeven op Ceylon heeft verkregen en tevens 

 door het ontbreken van zekere gegevens omtrent de bestuiving van 

 de cacaobloem door insekten. 



Wat dit laatste punt betreft zag Kxuth in Buitenzorg (Javaj 

 bijen {Apis Diellifica, L.) als bezoekers van de cacaobloem. Uzkl 

 meent, dat de bestuiving bij cacao door thripsen (Physopoa) bewerkt 

 wordt, terwijl Green veelvuldig plantenluizen (Ceylonia theaecola, Buckt^ 

 die met cacaostuifmeel bedekt waren, in zulke bloemen aantrof Winkler 

 houdt het ervoor, dat de bestuiving wordt bewerkstelligd door mieren, 

 die altijd in grooten getale op de cacaoboomen voorkomen. 



Caraciolo, botanisch assistent van het Departement van Landbouw 

 te Trinidad, spreekt de veronderstelling uit, dat de bevruchting van de 

 cacaobloem zou plaats hebben, wanneer de knop zich nog tusschen 



