4S7 



het hout en den bast bevindt, zonder de waarschijnlijkheid dezer phan- 

 tastische zienswijze ook maar eenigszins door arg-umenten toe te lichten. 



Het embryologisch-biologisch onderzoek van Thcobroiiia cacao, 

 dat sedert de laatste jaren door Dr. von Faber is uitgevoerd, heeft 

 als voorloopig resultaat aangetoond, 

 dat Iioewel de cacaobloem oorspron- 

 kelijk voor kruisbestuiving is ingericht, 

 bijna altijd zelf bestuiving in de natuur 

 voorkomt. 



De cacaobloem is volgens von 

 F.\BER protandrisch, d.w.z, de nieel- 

 draden openen zich geruimen tijd voor- 

 dat de stempels kleverig worden, het- 

 geen een t_\pisch kenmerk is van 

 bloemen, die op kruisbestuiving zijn 

 aangewezen. Mede opgrond van andere 

 kenmerken, meent hij, ilat de cacao- 

 bloem oorspronkelijk een kruisbe- 

 stuiving heeft gehad, die langzamerhand 

 in een zelfbestuiving is overgegaan. 



De cacaobloem mist echter alle 

 bijzondere inrichtingen tot aanlokking 

 van insecten, welke een bloem, die oorspronkelijk op kruisbestuiving 

 zou zijn aangewezen, toch moest bezitten, want zij is absoluut niet in 

 het oogloopend gekleurd, bezit hoegenaamd geen geur, heelt g&cw 

 nectariën en produceert stuifmeel slechts bij geringe hoeveelheid, dat 

 bovendien voor insecten moeilijk toegankelijk is. 



\'olgens voN Fahkr vergemakkelijkt de lange en soepele bloemsteel 

 het heen en weer slingeren van de hangende bloem door den wind 

 en door die beweging zou het stuifmeel gemakkelijk uit de helniknoppcn 

 op ilen stempel der eigen bloem terecht komen. 



Hiertegen zou zijn aan te merken, dat het stuifmeel van de 

 cacaobloem niet droog en poederig genoeg is, om zoo gemakkelijk door 

 enkel schudden der bloemen uit de helmknoppen te kunnen ontwijken, 

 terwijl verder beweerd wordt, dat de stuifmeelkorrels uit nog witte 

 antheren vrij gemakkelijk kiemen, daarentegen in veel geringere mate, 

 als de helmknoppen reeds geel geworden zijn. 



(.'acaohlofin. 



