680 



Manila een aantal moderne copra-drooginrichtingen op de eilanden heeft 

 opgericht, waardoor de qualiteit der geleverde copra aanmerkelijk beter 

 is geworden ; voor zulke copra worden gaarne hoogere prijzen betaald. 



Het Gouvernement heeft ook getracht, op voorstel van de Kamer 

 van Koophandel te Soerabaja, langs anderen weg verbetering te ver- 

 krijgen, n.1. door het invoeren van certificaten. 



In de groote uitvoerhavens zou iedere voor uitvoer bestemde partij 

 door deskundigen worden onderzocht en beoordeeld en dat oordeel in 

 een certificaat nedergelegd. De vraag of daarnaast ook uitvoer zonder 

 certificaat toegelaten zou worden, bleef open. Over het uitgewerkte plan 

 werd de meening gevraagd van de Kamers van Koophandel der groote 

 havenplaatsen. Die van Semarang en van Soerabaja waren er voor, 

 maar de uitvoering is afgestuit op den heftigen tegenstand van den 

 handel te Batavia. Het plan betrof alleen Java. 



Ook plannen om het maken van copra uit onrijpe noten oi het 

 in den handel brengen of uitvoeren van minderwaardige copra te 

 verbieden, of wel dit laatste met een hoog uitvoerrecht te belasten, 

 stuitten op verschillende bezwaren af. 



Evenmin heeft een onderlinge afspraak der exporteurs te .Soera- 

 baja (Aug. 1909), om te trachten, door verscherpte bepalingen bij het 

 ontvangen van copra, de qualiteit te doen verbeteren, veel uitgewerkt, 

 hoewel toch eenige verbetering viel te bespeuren. 



Een dergelijke afspraak van de Chineesche en Atjehsche opkoo- 

 pers in de afdeeling Groot-Atjeh in 1910 gemaakt, schijnt wat meer 

 succes gehad te hebben, ten minste volgens het Koloniaal Verslag 

 over 191 1. Bestuursaanmaning aan de bevolking van Borneo's Z. en 

 O. Afd. om de klappers rijp te plukken en meer zorg aan de copra- 

 bereiding te besteden, had geen succes (1910). Dergelijke bestuursbe- 

 moeiing op Bali en Lombok (191 o) werkte meer uit; het Kol. Verslag 

 van 191 1 constateert verbetering. Blijvend is deze evenwel niet geweest; 

 in 191 5 is door den Resident van Bali en Lombok eene verordening 

 vastgesteld, waarbij bepaald wordt, dat copra slechts bereid mag worden 

 van geheel voldragen rijpe, volkomen gave klappers, terwijl verder 

 voorschriften worden gegeven omtrent de droging'. 



De coprabereiding geschiedt gedeeltelijk door inlanders en dan 

 meestal van de noten van eigen boomen, en gedeeltelijk door Chineezen 

 of Arabieren, die noten van de Inlandsche producenten opkoopen. Deze 



