696 



vóór den oorlog £ 15 a £ 28 per Eng. ton maken. Het groote bezwaar 

 was nu evenwel, dat dit garenspinnen in Indië practisch niet doenlijk 

 was. Voor machinale verspinning van deze vezel werden geen toestellen 

 geschikt bevonden, terwijl handbewerking veel te duur uitkwam; zoo 

 was men wel genoodzaakt de fabriek op nieuw te sluiten. 



Ook de Moluksche Handelsvennootschap, de oudste bezitster van 

 groote cocosplantages, heeft een proef genomen met de machinale vezel- 

 bereiding, maar heeft die weer moeten staken, daar de toestellen geens- 

 zins aan de verwachting voldeden. 



Anders ligt deze zaak voor Ceylon en Engelsch-Indië. Daar is een 

 belangrijke uitvoer van cocosvezel en wel als „Rope", „Yarn" en 

 „Fibre", het laatste 't meest. 1) De cocosnoot geeft daar langere en dus 

 meerderwaardige vezels. De industrie wordt grootendeels als inlandsche 

 huisvlijt uitgeoefend. 



Op Ceylon rekent men van 40 noten ongeveer 3 K.G. vezel te 

 verkrijgen. 



Onrijpe noten leveren broze, onsterke vezel, nog niet geheel 

 rijpe noten geven de meeste en beste vezel ; bij volkomen rijpheid is 

 zij te veel verhout, harder en moeilijker te bewerken. 



De vraag of de cocosvezel voor papierfabricatie geschikt is, is 

 eveneens onderzocht. Waar hierboven van vezel is gesproken, zijn 

 steeds vezelbundels bedoeld. Voor papier maken moeten deze vezel- 

 bundels door koken met alkalische vloeistoffen geheel tot de werkelijke 

 vezels zelf worden losgemaakt Deze cocosvezels zijn zeer kort, korter 

 dan eenige andere als papiergrondstof gebruikte vezel ; bovendien zijn 

 ze weinig buigzaam en moeielijk te bleeken. Als materiaal voor de 

 papierfabricatie is de cocosvezel dus weinig waard. 



Misschien kan ze nog gebruik vinden als absorptie-middel, zooals 

 turfstrooisel ; zij absorbeert gemakkelijk groote hoeveelheden vocht. 



Geraspte Klapper. 



Eindelijk nog enkele woorden over de gedroogde geraspte klapper 

 (dessicated coconut) in Nederlandsch Indië nog vrijwel onbekend, maar 

 voor Ceylon een belangrijke bron van inkomsten. 



1) Ceylon voerde in 1913 uit 238840 cwt. fibre en ioqo86 cwt. yarn. 



