932 



Het is een prachtig gezicht, als in de kampongs de boomen volhangen 

 met de sierlijke, helderrood gekleurde vruchten. Hetgeen men van de 

 vrucht eet is een vleezige woekering van den zaadrok, die een heerlijken, 

 frisschen, zoetzuren smaak heeft. Voor Batavia en omstreken is Pasar 

 baroe het land, vanwaar de meeste en de beste ramboetans komen. 

 De meest gewaardeerde is wel ramboetan matjan of ramboetan Atjeh 

 matjan, verder behooren onder de zeer goede verscheidenheden : 

 ramboetan lebak boeloes, ramboetan tangkv/ee, ramboetan si njonja 

 en ramboetan litji. 



Ramboetan litji, gewoonlijk ramboetan Atjeh litji genoemd, is een 

 kleine vrucht met dunne schil en kleine pit, nu en dan komen er 

 zaadlooze vruchten aan. Ramboetan bidji is een minder goede met 

 groote pitten en weinig, zuur vruchtvleesch. 



Dikwijls hoort men van ramboetan Atjeh, hiermede wordt echter 

 geen bepaalde variëteit bedoeld, doch slechts te kennen gegeven, dat 

 men met een goede verscheidenheid te doen heelt. 



Ncpheliii))! nuitabilc BI. kapoelasan, is een niet zeer hoog 

 opgroeiende boom, de bladeren zijn kleiner dan die van de ram- 

 boetan, de vruchten gelijken op die der laatste, zij missen echter 

 de lange, zachte, haarachtige stekels, waarvan de ramboetan- 

 vruchten voorzien zijn, kapoelasan vruchten hebben slechts een groot 

 aantal korte knobbels op de schil. Het vaderland van deze plant is 

 niet bekend, de boom komt slechts in gekweekten toestand op West- 

 lava voor. De Buitenzorgsche kapoelasans hebben een goeden naam, 

 en in den tijd van den oogst hebben er van daar groote verzendingen 

 plaats. 



Van kapoelasan bestaan niet zooveel verschillende vormen als van 

 ramboetan. Wij noemen k. mehra, uitwendig lichtrood met stompe 

 stekels op de schil, kapoelasan poetih evenals de vorige met bijna 

 kleurlooze schil, kapoelasan si babad met donkerroode schil, die iets 

 scherper stekels heeft. De laatste is het meest gezocht. 



Het vermenigvuldigen van de fijnere verscheidenheden geschiedt 

 uitsluitend door tjangkoks, omdat ze uit zaad niet constant blijven. 

 Gewoonlijk krijgt men uit zaad zoogenaamde ramboetan bidji. 



Ramboetan en kapoelasan geven rijpe vruchten in den West- 

 moesson, het meest in Februari. 



