MORAL REGENERATION 



99 



light, which of itself is sufficient for knowing cer- 

 tain intelligible things, namely, those we can come 

 to know through the senses. Higher intelligible 

 things the human intellect cannot know unless it 

 be perfected by a stronger light, vis.: that of 

 faith or prophecy, which is called the light of 

 grace, inasmuch as it is added to nature." 3 Nor 

 is it the intellect alone that depends on God for its 

 operation ; but the will also. No man can will or 

 perform a supernaturally good act except by the 

 aid of a higher power ; 4 nor can any man, with- 

 out this power (which we call divine grace), 

 love God above all things 5 or keep the com- 



3 Summa Theol., ia 2ae, qu. 109, 

 art. 1 : "Intellectus humanus habet 

 aliquam formam, scilicet ipsum in- 

 tellegibile lumen, quod est de se 

 sufhciens ad quaedam intellegibilia 

 cognoscenda, ad ea scilicet, in quo- 

 rum notitiam per sensibilia possu- 

 tnus devenire. Altiora vero intelle- 

 gibilia intellectus humanus cogno- 

 scere non potest nisi fortiori lumine 

 perficiatur, sicut lumine fidei vel 

 prophetiae, quod dicitur lumen gra- 

 tiae, inquantum est naturae super- 

 additum. Sic igitur dicendum est 

 quod ad cognitionem cuiuscunque 

 veri homo indiget auxilio divino, ut 

 intellectus a Deo moveatur ad suum 

 actum." 



4Cfr. Rom. IX, 16; Phil. II, 13. 

 — St. Augustine, De Corrept. et 

 Grat., c. 2, n. 3: "Intellegenda est 

 gratia Dei per Iesum Christum Do- 

 minum nostrum, qua sold homines 

 liberantur a malo et sine qua nullum 

 prorsus sive cogitando sive volendo 

 et amando sive agendo faciunt bo- 

 num, non solum ut monstrante ipsa 



quid faciendum sit sciant, verum 

 etiam ut praestante ipsa faciant cum 

 dilectionc, quod sciunt." (Migne, 

 P. L., XLIV, 917).— St. Thomas, 

 Summa Theol., ia 2ae, qu. 109, art. 

 2: "In utroque statu [naturae in- 

 tegrae et corruptae] indiget homo 

 auxilio divino, ut ab ipso moveatur 

 ad bene agendum." — Cfr. Prop. Baii 

 Damnat., prop. 37: "Cum Pelagio 

 sentit, qui boni aliquid naturalis, hoc 

 est, quod ex naturae solis viribus 

 ortum ducit, agnoscit." — Prop. 65: 

 "Nonnisi Pelagiano errore admitti 

 potest usus aliquis liberi arbitrii 

 bonus sive non malus, et gratiae 

 Christi iniuriam facit, qui ita sen- 

 tit et docet." (Denzinger-Bann- 

 wart, n. 917, 945)- — Cfr. J. Ernst, 

 Die Werke und Tugenden der Un- 

 glaubigen nach St. Augustin, Frei- 

 burg 1871, pp. 19 sqq. 



5 Cfr. Rom. V, 5.— St. Thomas, 

 Summa Theol., ia 2ae, qu. 109, art. 

 2, n. 3: "Homo in statu naturae 

 integrae non indigebat dono gratiae 

 superadditae naturalibus bonis ad 



