392 L. EULERI OPERA POSTHUMA. Astronomia] 



atque Academiae exhibita, hic non repetam, sed eas res tantum commemorabo, quae ad inslitutum 

 meum facere videbantur. 



^ k. Quum luna jam ultra medletatem in discum soHs intrasset, solisque figura jam admodum 

 falcata apparere coepisset, ut angulus, quo cornua claudebantur valde acutus evaderet, primui 

 animadvertimus discum solis a circulo nostro in charta descripto non amplius capi, sed cornuu 

 cuspides extra eum porrigi, margo tamen solis ab his cuspidibus remotior adhuc exacte cum circul 

 conveniebet. Hoc scilicet phaenomenon ita apparebat, uti in figura 207 repraesentatur, ubi AEBEA 

 est circuhis in charta descriptus, et GAGBG solis figura falcata, cujus cuspides G, G utrinque ita 

 liltra circulum extendebantur, ut portiunculae EFG prominerent, reiiqua vero limbi portio EAE 

 adhuc exactc congrueret. 



§ 5. lla cuspidum G et G prominentia cxtra circulum deinceps continuo major deprehende- 

 batur, quo acutiores fiebant cuspidum anguli G et Gj donec tandem cum hae cuspides coaluissent, 

 atque sol sub annuli forma apparuisset, totus ejus discus circulum notabiliter majorem in charta 

 exhiberet, quam erat is, quo initio perfecto continebatur. Circa medium autem figura annuli ita ut ia 

 charta depicta conspiciebatur, uti figura 208 repracsentat, ubi AZBN est discus solis cujus punctum 

 summum in Z, imum in N cxhibetur, per quem ducta est recta horizontalis AB, altero termino A 

 orientem, altero B occasum respiciens: et azbn est discus lunae, et recta EF per utriusque centrum 

 C et c transit, quae a recta verticali ZN circiter angulo kd^ distare videbatur, exacte enlm hunc 

 angulum non sumus metiti , ad alia phaenomena magis attonti ; maxima ergo annuli latitudo erat Ff, 

 minima vero Ee, quae illius parti quarlae propcmodum acf£ualis aestimabatur. 



§ 6. Calculo autem astronomico pro hoc tempore coliegi semidiametrum solis apparentem 

 = 952" et semidiametrum lunae =898", qu:ie mensurae, antequam discus solis circa tempus, 

 quo annulus formari coepit, hanc dilatationem osset passus, satis exacte cum observatione convcnie- 

 bant, ita ut hoc loco theoria nulla emendalione indigeat. Ex duratione porro annuli conclusi mini- 

 mam controrum solis ac lunae distantiara fere 53'' esse debuisse: unde si discus solis in regione Ff^ 

 ubi annuli maxima erat latitudo, nuUam ampliationem passus esse assumatur, quoniam vidimus hanc 

 ampliationem in iis tantum locis usu vcnisse, ubi limbi solis ac lunae se mutuo proxime contingorent, 

 erat CF = 952'*, 0/*= 898" et Cc = 53", ideoque C/*= 8V5 ", ac propterea maxima annuli latitudp 

 Ff= 107", quae cum annuli figura, quam delinoavimus, satis exacte convenit. 



§ 7. Hinc apparet, nisi discus solis circa minimam annuli latitudinem in Ee fuissel dilatatus, 

 quanta haec latitudo Ee esse debuisset. Si enim ponatur CjEJ=952", ob cc=898" et Ce =951", 

 foret minima annuli latitudo Ee= i , quae tamen manifosto nobis visa est quartae circitor parti 

 latitudinis maximae F/* aequalis. Erat ergo latitudo Ee circiter =26", quum ea tamen, si discus 

 sohs nullam expansionom esset passus, plus uno minuto socundo continere non debuisset. Franco- 

 furti ad Viadrum, a celobri viro Pohlar, idcm phaenomenon est observatum, ubi distantia centrorum 

 solis ac lunae adhuc minor erat quam hic; quum enim annulus ibi durasset h-', concludo minimam 

 centrorum distanliam circiter 35" fuisse, unde annuli latitudo maxima prodirot 89", ac minima 19" 

 At minima latitudo quasi subdupla maximae, ideoque ^V" aestimabatur, ita ut etiam ibi discur 

 sohs circa loca, ubi aunuli latitudo erat minima, 25" perinde ac hic esset dilatatus. 



I 



