152 PR^FATIO. 



dialectics partes tribuerunt. Ex quo liquet, illos intellectui 

 adminicula quaesivisse, mentis autem processum nativum et 

 sponte moventem, suspectum habuisse. Sed serum plane rebus 

 perditis hoc adhibetur remedium ; postquam mens ex quotidiana 

 vitae consuetudine, et auditionibus et doctrinis inquinatis 

 occupata, et vamssimis idotis obsessa fuerit. Itaque ars ilia 

 dialectics, sero (ut diximus) cavens neque rem ullo modo resti- 

 tuens, ad errores potius figendos quam ad veritatem aperiendam 

 valuit. Restat unica salus ac sanitas, ut opus mentis universum 

 de integro resumatur; ac mens, jam ab ipso principio, nullo 

 modo sibi permittatur, sed perpetuo regatur ; ac res veluti per 

 machinas conficiatur. Sane si homines opera mechanica nudis 

 manibus, absque instrumentorum vi et ope, aggressi essent, 

 quemadmodum opera intellectualia nudis fere mentis viribus 

 tractare non dubitarunt, parvas admodum fuissent res quas 

 movere et vincere potuissent, licet operas enixas atque etiam 

 conjunctas praestitissent. Atque si paulisper morari, atque in 

 hoc ipsum exemplum, veluti in speculum, intueri velimus ; ex- 

 quiramus (si placet) si forte obeliscus aliquis magnitudine 

 insignis ad triumph! vel hujusmodi magnificentiae decus trans- 

 ferendus esset, atque id homines nudis manibus aggrederentur, 

 annon hoc magnse cujusdam esse dementise spectator quispiam 

 rei sobrius fateretur ? Quod si numerum augerent operariorum, 

 atque hoc modo se valere posse confiderent, annon tanto mngis ? 

 Sin autem delectum quendam adhibere vellent, atque imbecil- 

 liores separare, et robustis tantum et vigentibus uti, atque hinc 

 saltern se voti compotes fore sperarent, annon adhuc eos impensius 

 delirare diceret ? Quin etiam si hoc ipso non content!, artem 

 tandem athleticam consulere statuerent, ac omnes deinceps ma- 

 nibus et lacertis et nervis ex arte bene unctis et medicatis 

 adesse juberent, annon prorsus eos dare operam ut cum ratione 

 quadam et prudentia insanirent, clamaret? Atque homines 

 tamen simili malesano impetu et conspiratione inutili feruntur 

 in intellectualibus ; dum ab ingeniorum vel multitudine et con- 

 sensu vel excellentia et acumine magna sperant, aut etiam 

 dialectica (quse quaedam athletica censeri possit) mentis nervos 

 roborant ; sed interim, licet tanto studio et conatu, (si quis vere 

 judicaverit) intellectum nudum applicare non desinunt. Mani- 

 festissimum autem est, in omni opere magno, quod manus 

 hominis praestat, sine instrumentis et machinis, vires nee singu- 

 lornm intendi nee omnium coire posse. 



