NOVUM ORGANUM. 179 



nus de veritate invenienda semel desperaverit, omnino omnia 



fiunt languidiora : ex quo fit, ut deflectant homines potius ad 



amoenas disputationes et discursus, et rerum quasdam peragra- 



tiones, quam in se veritate inquisitionis se sustineant. Verum 



ft I <Juod a principio diximus, et perpetuo aginms, sensui et intel- 



I Igctui humano eorumque mnrmitati autboritas non est clero- 



ganda, sed auxilia praebenda. 



LXVIII. 



Atque de Idolorum singulis generibus, eorumque apparatu 

 jam diximus ; quas omnia constant! et solenni decreto sunt ab- 

 neganda et renuncianda, et intellectus ab iis omnino liberandus 

 est et expurgandus ; ut non alius fere sit aditus ad regnum homi- 

 nis, quod fundatur in scientiis, quam ad regnum crelorum, in 

 quod, nisi sub persona infantis, intrare non datur. 



LXIX. 



At pravae demonstrationes, Idolorum veluti munitiones qua3- 

 dam sunt et praesidia ; eaaque quas in dialecticis habemus id fere 

 agunt, ut mundum plane cogitationibus humanis, cogitationes 

 autem verbis, addicant et mancipent. Demonstrationes vero 

 potentia quadam philosophies ipsae sunt et sciential. Quales 

 enim eae sunt, ac prout rite aut male institutae, tales sequuntur 

 philosophiae et contemplationes. Fallunt autem et incompe- 

 tentes sunt-eae quibus utimur in universe illo processu qui a 

 sensu et retus aucit ad axiomata et conclusiones. Qui quideiu 

 processus quadruplex est, et vitia ejus totidem. Primo, im- 

 pressiones sensus ipsius vitiosas sunt ; sensus enim et destituit 

 et fallit. At destitutionibus substitutiones, fallaciis rectificatio- 

 nes debentur. Secundo, notiones ab impressionibus sensuum 

 male abstrahuntur, et interminatas et confusae sunt, quas termi- 

 natas et bene finitas esse oportuit. Tertio, inductio mala est, 

 quae per enumerationem simplicem principia concludit scien- 

 tiarum, non adhibitis exclusionibus et solutionibus, sive sepa- 

 rationibus naturas debitis. Postremo, modus ille inveniendi et 

 probandi, ut primo principia maxime generalia constituantur, 

 deinde media axiomata ad ea applicentur et probentur, errorum 

 mater est et scientiarum omnium calamitas. Yerum de istis, 

 quae jam obiter perstringimus, fusius dicemus, cum veram inter- 

 pretandae naturae viam, absolutis istis expiationibus et expurga- 

 tionibus mentis, proponemus. 



LXX. 



Sed demonstratio longe optima est experientia ; modo haereat 



N 2 



