468 DE AUGMENTIS SCIENTIARUM 



puerorum ludo delectaretur, qui ideo se abscondunt ut in- 

 veniantur ; quasique etiam nihil esset honorificentius regibus, 

 quam Dei collusores esse in eodem ludo ; praesertim cum tot 

 ingeniis imperent, tantasque opes praesto habeant, quibus 

 omnis secreti investigatio absolvi possit. 



Nee vero aliter haec dispensavit Deus, postquam Salvator nos- 

 ter in mundum venisset. Ille enim prius potentiam ostendit suam 

 in profliganda ignorantia, ubi cum doctoribus et sacerdotibus 

 dissereret in Templo, quam in subj Uganda natura tot et tantis 

 editis miraculis. Adventus quoque Spiritus Sancti praecipue 

 adumbratus atque expressus fuit in similitudine ac dono lin- 

 guarum, quae sunt duntaxat vehicula scientice. 



Ita in seligendis illis instrumentis quas adhibuit Deus ad 

 fidem disseminandam, initio homines evocavit plane indoctos et 

 illiterates, praeterquam quod Spiritus Sancti afflatu instruct! 

 fuissent ; quo evidentius virtutem suam immediatam et divinam 

 declararet, omnemque humanam sapientiam deprimeret. Quam- 

 primum autem consilium suum in hac parte perinipletum esset, 

 mox in proxima successione temporum, divinam veritatem suam 

 aliis doctrinis veluti pedissequis comitatam in mundum immisit. 

 Itaque D. Pauli calamus (qui inter Apostolos solus literatus 

 fuit * ), in Scripturis Novi Testamenti praecipue a Deo adhibitus 

 est. 



Sic et novimus complures ex antiquis episcopis et patribus 

 egregie fuisse in omni ethnicorum eruditione versatos. Adeo 

 ut E die turn Juliani, quo cautum est ne Christiani ad scholas et 

 gymnasia mitterentur 2 , perniciosior machina ad expugnandam 

 fidem Christianam, quam cruentaa superiorum imperatorum per- 

 secutiones habitum fuerit. Neque Gregorii Primi, episcopi 

 Romani, (caetera viri egregii) aemulatio et invidentia, qui ethni- 

 corum authorum et antiquitatum memoriam obliterare stude- 

 bat 8 , in bonam partem etiam apud viros pios accepta est. 



1 It has been thought however that St. James must have been acquainted with as- 

 tronomy. This opinion is founded on the phrase rendered in the English version 

 " variableness or shadow of turning ;" his meaning being, it is said, that neither paral- 

 lax nor the alternate approach to and receding from the solstice affects the Sun of 

 Suns, whose aspect is the same at all places and throughout all time. Certainly if no 

 astronomical allusion be intended, it is curious to see how easily the expressions used 

 admit of this interpretation. 



2 See Ammianus Marcellinus, xxii. c. 10. and xxv. c. G., and compare Gibbon, who 

 points out that the edict only forbids Christian professors to teach. S. Augustine re - 

 lating what he had been told by Simplicianus makes the latter say, " Imperatoris 

 Juliani temporibus lege data prohibit! suut Christiani docere literaturam et oratoriam." 

 Confess, viii. 5. 



3 See with respect to this charge the references collected in Dunlop's History of 



