LIBER SECUNDUS. 491 



tenendum est ; ut omnia (quam fieri potest) maxime repraesen- 

 tent ea, quae in vita agi solent; alioqui motus et facultates 

 mentis pervertent, non praeparabunt. Hujus autem rei veritas 

 non obscure cernitur, cum academici ad praxim suarum pro* 

 fessionum vel alia civilis vitae munia se accingant ; quod cum 

 faciunt, hunc de quo loquimur defectum ipsi in se cito depre- 

 hendunt; sed citius etiamnum alii. Caeterum hanc partem, 

 de institutorum academicorum emendatione, clausula ilia (ex 

 Caasaris quadam ad Oppium et Balbum epistola desumpta) con- 

 cludam : Hoc quemadmodum fieri possit, nonnulla mihi in mentem 

 veniunt, et multa reperiri possunt ; de iis rebus rogo vos, ut cogi- 

 tationem suscipiatis. ! 



Alter defectus quern observo, altius paulo quam praacedens 

 ascendit. Quemadmodum enim doctrinarum progressio haud 

 parum in prudenti regimine et institutione academiarum sin- 

 gularum consistit ; ita magnus ad hoc cumulus accedere possit, 

 si academies universae per totam Europam sparsae arctiorem 

 conjunctionem et necessitudinem contraherent. Sunt enim, uti 

 videmus, multi ordines et sodalitia, quae licet regnis et spatiis 

 longinquis disjuncta sint, tamen societatem et tanquam frater- 

 nitatem inter se ineunt et colunt ; adeo ut habeant praefectos 

 (alios Provinciales, alios Generales) quibus omnes parent. Et 

 certe, quemadmodum natura creat fraternitatem in familiis; 

 artes mechanicae contrahunt fraternitatem in sodalitiis ; unctio 

 divina superinducit fraternitatem in regibus et episcopis ; vota 

 et regulae conciliant fraternitatem in ordinibus ; eodem modo 

 fieri non potest, quin intercedat fraternitas illustris et generosa 

 inter homines per doctrinas et illuminationes, quandoquidem 

 Deus ipse Pater Luminum* nuncupetur. 



Postremo illud queror (de quo superius nonnihil praemisi) 

 quod vel nun quam, vel raro admodum, publica aliqua extiterit 

 designatio virorum idoneorum, qui vel scriberent vel inqui- 

 sitionem instituerent de illis scientiarum partibus in quibus 

 satis adhuc non fuerit elaboratum. Cui rei illud inserviet 

 quam maxime, si tanquam lustrum condatur doctrinarum ; et 

 census excipiatur, quae ex illis locupletes sint et majorem in 



1 Cic. Ep. ad Att. ix. 8. One of the earliest tracts on the subject of university 

 reform is doubtless that which Peter Ramus (see his Scholar. Basil. 1569, p. 1063.) 

 addressed to Charles the Ninth. It relates chiefly to the expenses arising from fees, &c., 

 to the neglect of the civil law which had always been coldly regarded at Paris, and to 

 the trifling manner in which the scholastic disputations were conducted. 



2 S. James, i. 1 7. 



