498 DE AUGMENT1S SCIENTIARUM 



Finis hujusmodi operis, quod exemplo suo decoravit Aristo- 

 teles 1 , nil minus est quam ut curiosis et inanibus ingeniis gra- 

 tificetur, sicut faciunt mirabilarii et prodigiastri ; verum duas 

 ob causas, utramque seriam et gravem : unam, ut axiomatum 

 corrigatur iniquitas, quae plerumque in exemplis tritis et vul- 

 gatis fundamentum habent ; alteram, quod a miraculis naturae 

 ad miracula artis expeditus sit transitus et pervius. Neque 

 enim huic rei plus inest negotii, praeterquam ut naturae vestigia 

 persequaris sagaciter, cum ipsa sponte aberret; ut hoc pacto 

 postea, cum tibi libuerit, earn eodem loci deducere et compellere 

 possis. Neque vero praeceperim ut ex historia ista mirabilium 

 superstitiosae narrationes de maleficiis, fascinationibus, incan- 

 tationibus, somniis, divinationibus, et similibus, prorsus exclu- 

 dantur, ubi de facto et re gesta liquido constet. Nondum enim 

 innotuit quibus in rebus, et quousque, eifectus superstition! attri- 

 buti ex causis naturalibus participent. Ideoque licet hujus- 

 modi artium usum et praxim merito damnandum 2 censeamus, 

 tamen a speculatione et consideratione ipsarum (si strenue ex- 

 cutiantur) notitiam haud inutilem consequemur, non solum ad 

 delicta in hoc genere reorum rite dijudicanda, sed etiam ad 

 naturae secreta ulterius rimanda. Neque certe haesitandum de 

 ingressu et penetratione intra hujusmodi antra et recessus, si 

 quis sibi unicam veritatis inquisitionem proponat ; quod et 

 Majestas tua exemplo proprio confirmavit. Tu enim duobus 

 illis clarissimis et acutissimis religionis ac naturalis philoso- 

 phiae oculis, tales umbras prudenter ac perspicaciter perlustrasti ; 

 ut te Soli simillimum probaveris, qui polluta loca ingreditur, 

 nee tamen inquinatur. 3 Caeterum illud monuerim, narrationes 

 istas cum rebus superstitiosis conjunctas seorsum componi, 

 neque cum puris et sinceris naturalibus commisceri oportere. 

 Quod vero ad narrationes attinet circa prodigia et miracula 

 religionum, ilia certe aut non utique vera sunt, aut nulla ex 

 parte naturalia ; ideoque ad Historiam Naturalem non per- 

 tinent. 



Quantum ad Naturae Historiam Subactae et Factitiae, quam 

 Mechanicani appellare solemus ; invenio sane collectiones quas- 



speculations of earlier writers, almost the only person of whose opinion he speaks with 

 respect is S. Thomas Aquinas, among whose opuscula will he found one on the magnet. 



1 It is generally admitted that the De Mirls Auscultationibus is not Aristotle's. 



2 So in the original./. S. 



3 The allusion is to King James's Dcemonologie, a work in three hooks, consisting 

 of dialogues between Philomathes and Epistemon ; the latter of whom represents the 

 king's opinions on witchcraft. 



