686 DE AUGMENTIS SCIENTIARUM 



in genere videmus res naturales artificialibus praeponi, quia 

 imitationem non recipiunt. Quod enim imitabile est, potentia 

 vulgatum est. Tertio, quae ex foelicitate proveniunt, bona vi- 

 dentur gratuita, nee laboribus empta; at quae virtute pro- 

 pria, pretio veluti acquisita. Itaque eleganter Plutarchus de 

 rebus Timoleontis^ hominis longe fortunatissimi, cum rebus 

 Agesilai et Epaminondae qui uno aevo vixerunt comparatis, 

 dixit: Illas Homeri carminibus fuisse similes, qua, cum alias ex- 

 citant, sponte etiam finer e videantur, et quasi Genium sapere. 1 

 Quarto, quia quod prseter spem aut praeter expectatum con- 

 tingit, gratius et majore cum voluptate in hominum animos 

 influit. Illud vero neutiquam competit iis, quae propria cura 

 et ambitu comparantur. 



SOPHISMA. 



12. Quod ex pluribus constat et divisibilibus, est majus quam 

 quod ex paucioribus et magis unum ; nam omnia per partes con- 

 siderata majora videntur. Quare et pluralitas partium magni- 

 tudinem prcs sefert; fortius autem operatur pluralitas partium, 

 si ordo absit ; nam inducit similitudinem infiniti, et impedit com- 

 prehensionem. 



Sophisma istud videtur etiam primo intuitu fallax, et quasi 

 palpabile ; siquidem non pluralitas partium tantum, sed majo- 

 ritas earundem, poterit constituere totum auctius. Attamen 

 abripit hoc ipsum Sophisma saepius phantasiam ; quinetiam in- 

 sidiatur sensui. Etenim aspectui ipsi brevior videtur via in 

 planitie, ubi nihil intercurrat quod visum frangat, quam in tali 

 tractu terras ubi simul conspiciuntur arbores, aut aedificia, aut 

 aliud aliquod signum quod spatium metiri et dividere possit. 

 Sic homini bene nummato, postquam areas suas et marsupia 

 diviserit et digesserit, major etiam quam antea subit divitiarum 

 phantasia. Habet etiam vim in amplificationibus, si res in 

 plures portiones dividatur, atque singulae seorsum tractentur. 

 Hoc vero adhuc magis phantasiam implet, si fiat promiscue et 

 sine ordine. Confusio enim multitudinis opinionem generat. 

 Siquidem quae ordine ostenduntur aut proponuntur, turn ipsa 

 magis finita apparent, turn certum praebent argumentum nihil 

 esse praetermissum. At contra, quae confuse repraesentantur 

 non solum in se numerosa putantur, sed et suspicion! locum 

 relinquunt restare adhuc plura quae omittuntur. 



1 Plutarch in Timol. c. 36. 



