774 DE AUGMENT1S SC1ENTIARUM 



etiam ut nonnihil pellucidum notans ; In aliis (inquit) erat 

 veluti eluctantium verborum ; solutius vero loquebatur, quando 

 subveniret. 1 Sane difficile reperiatur simulationis artifex aliquis 

 tarn peritus et egregius, aut vultus aliquis ita coactus, et, ut 

 ille loquitur, jussus, qui a sermone artificioso et simulatorio 

 possit istas notas sejungere, quin aut sermo sit solito solutior, 

 aut comptior, aut magis vagus et oberrans, aut magis aridus et 

 quasi eluctans. 



Ad Verba Hominum quod attinet ; sunt quid em ilia (ut de 

 urinis loquuntur medici) meretricia. Sed isti meretricii fuci 

 optime deprehenduntur duobus modis ; cum scilicet proferuntur 

 verba aut ex improviso, aut in perturbatione. Sic Tiberius, cum 

 ex Agrippinae verbis aculeatis subito commotus esset et nonnihil 

 abreptus, extra innatae simulationis terminos pedem protulit; 

 Audita hcec (inquit Tacitus) raram occulti pectoris vocem eli- 

 cuere ; correptamque GrcBco versu admonuit, ideo Icedi quia non 

 regnaret. 2 Quare poeta perturbationes hujusmodi non inscite 

 appellat Torturas, quod ab iis secreta sua prodere homines com- 

 pellantur : 



Vino tortus et ira. s 



Ipsa sane testatur experientia paucos admodum reperiri, qui 

 erga arcana sua tarn fidi sint, animumque gerant adeo obfirma- 

 tum, quin interdum ex iracundia ; interdum ex jactantia ; inter- 

 dum ex intima erga amicum benevolentia ; interdum ex animi 

 imbecillitate, qui se mole cogitationum onerari amplius non 

 sustineat ; interdum denique ex alio quopiam affectu ; intimas 

 animi cogitationes revelent et communicent. Ac ante omnia 

 sinus animi excutit, si simulatio simulationem impulerit ; juxta 

 adagium illud Hispanorum ; Die mendacium, et erues veritatem.* 

 Quin et Factis ipsis, licet humani animi pignora sint certis- 

 sima, non prorsus tamen fidendum ; nisi diligenter atque attente 

 pensitatis prius illorum et magnitudine et proprietate. Illud 

 enim verissimum ; Fraus sibi in parvis Jidem pr&struit, ut ma- 



virtute ejus memoravit, magis in speciem verbis adornata quam ut penitus sentire cre- 

 deretur. Paucioribus Drusum et finem Illyrici motus laudavit, sed intentior et fida 

 oratione."] 



1 ... Compositus alias et velut eluctantium verborum, solutius promptiusque loque- 

 batur quotiens subveniret." Tac. Ann. iv. 31. 



2 Tac. Ann. iv. 52. In modern editions of Tacitus the last clause stands thus : 

 " Non ideo laedi quia non regnaret." 



8 Hor. Ep. i. 18. 38. 



* In the Advancement of Learning this proverb is given in Spanish : " Di mentira 

 y sacaras verdad." 



