128 COGITATA ET VISA. 



humanum, horum ad certas regiones et definitas homi- 

 num sedes pertinerent : ilia insuper sine vi aut pertur- 

 batione humanam vitam bearent ; haec vero non absque 

 tumult a et violentia fere introducta sint. Quod si 

 particularis alicujusinventi utilitas ita homines affecerit, 

 ut eum qui universum genus humanum unico aliquo 

 beneficio complecti posset, homine majorem putarent ; 

 at multo Celsius inventum esse, quod alia omnia inventa 

 particularia potentia quadam in se contineat, ac animaa 

 humanas vias aperiat, 1 ut ad nova et ulteriora quaeque 

 ductu certo et recto penetrare possit. Quernadmoclum 

 enim sseculis prioribus, cum homines in navigando per 

 stellar um tan turn observationes cursum dirigebant, eos 

 veteris sane continentis oras legisse, aut maria aliqua 

 minora et mediterranea trajecisse ; necesse autem fuisse 

 usum acus nauticae, ut ducem viae magis fidum, innot- 

 uisse, antequam Oceanus trajiceretur, et Novi Orbis 

 regiones detegerentur : simili prorsus ratione, quas hu- 

 cusque in artibus et scientiis hominum inventa sunt, 

 potuisse instinctu, usu, observatione, meditatione, ape- 

 riri, utpote sensui propiora ; antequam vero ad remotiora 

 et occultiora naturae appellere liceat, necessario pras- 

 cedere, ut melior et perfectior mentis humanae usus et 

 adoperatio inveniatur. Quare hujuscemodi Inventum 

 proculdubio Temporis partum nobilissimum, et vere 

 masculum esse. Rursus in Scripturis Sacris notabat, 

 Salomonem Regem, cum imperio, auro, magnificentia 

 operum, satellitio, famulitio, servorum et ministrorum 2 

 pulcherrima descriptione et ordine, classe insuper, nom- 

 inis claritudine, et summa hominum admiratione flo- 

 reret ; nil horum tamen sibi gloriae duxisse ; verura ita 



1 animam humanam carceribus liberet, eique vias aperiat. G. 



2 famulorum. G. 



