HISTORIA SONI ET AUDITUS. 209 



debilior percussio, et magis conturbata delatio, eo mi- 

 nor. 1 



Acuti soni deferuntur seque longe, et fortasse longius, 

 quam graves. De hoc melius inquiratur. 



Prout majus fuerit concavum campanae, eo gravio- 

 rem edit sonum ; quo minus, acutiorem. 



Quo major fuerit chorda, eo reddit sonum gravio- 

 rem; quo minor, acutiorem. 2 



Quo intentior fuerit chorda, eo reddit sonum acu- 

 tiorem ; quo laxior, graviorem : ut chorda paulo major 

 strictius extensa, et minor laxius, eundem possint red- 

 dere sonum. 3 



In tubis similiter, et tibiis, et cornibus, et fistulis, 

 atque etiam in ore hominis fistulantis, quo angustiora 

 sunt et magis contracta, eo reddunt sonum acutiorem ; 

 quo latiora aut laxiora, graviorem. 4 



In tibiis, aer exiens ex foramine propiore ad spiri- 

 tum, reddit sonum acutiorem ; e longinquiore, gravio- 

 rem : 4 ut tibia paulo major ad foramen propius, et 

 minor ad longinquius, eundem possint reddere sonum. 



In instrumentis chordarum nonnullis (ut in barbito, 

 citharis, et similibus) invenerunt homines commodita- 

 tem ad extensionem earum praeter extensionem pri- 

 mam. ut comprimentes eas digitis inferius aut superius, 

 eas extendant ad alterationem soni. 5 



Si accipiatur scyphus vitreus aut argenteus et talitro 

 percutiatur, si aqua in scypho altius ascendent, et scy- 

 phus plenior fuerit, reddit sonum acutiorem ; si humil- 

 ius, et scyphus magis vacuus fuerit, graviorem. 6 



In trunco cavo, quali ad aves percutiendas utuntur, 

 si quis ore fistulet, admoto ore ad alterum finem trunci, 



1 S. S. 164. 2 Id. 178. Id. 179. 



* Id. 178. 5 Id. 181. Id. 183. 



VOL. vu. 14 



