254 PHENOMENA UNIVERSI. 



est si ad novam condensationem sit ineptior. Sed in 

 experimento illo vulgari de catino ligneo subter aquam 

 depresso, cerni datur aquam subintrantem ex extreme 

 vasis nonnihil occupasse, atque aerem tantidem spatii 

 detrimentum fecisse. 



Sed ut de proportione magis liquido constet ; globu- 

 lum, vel aliud corpus solidum et ima petentem, in fundo 

 vasis posuimus, super quod catinus imponendus esset ; 

 turn catinum (metallicum scilicet, non ligneum, quod 

 in imo vasis stare ex sese posset) superimposuimus. 

 Quod si corpus illud exiguae sit magnitudinis, cum in 

 concavum catini recipitur aerem contrudit, non extru- 

 dit. Quod si grandioris fuerit magnitudinis quam ut 

 aer libenter cedat, turn aer, majoris pressure impatiens, 

 catinum ex aliqua parte elevat, et in bullis adscendit. 



Atque fieri fecimus globum cavum ex plumbo lateri- 

 bus non admodum exilibus, ut vim mallei vel torcularis 

 sustinere melius posset. Globus autem ille, malleis per- 

 cussus ad utrumque polum, ad planisphairium magis et 

 magis appropinquabat. Atque sub primis contusionibns 

 facilius cedebat, postea pro modo condensationis, aegrius ; 

 ut ad extremum mallei non multum proficerent ; sed 

 pressorio, eoque forti, opus esset. Verum id praecepi- 

 mus, ut a pressuris aliqui dies interponerentur, quod in 

 praasentia nihil attinet, sed alio spectat. 



Aer in vasa clausa exsuctione forti extenditur seu 

 dilatatur, adeo ut parte aeris sublata, reliquus aer tamen 

 eandem mensuram impleat quam totus impleverat ; ita 

 tamen ut magna contentione se restituere et ab ilia ten- 

 sura liberare nitatur. Id videre est in ovis, quag aquam 

 odoratam continent et per lusum jaciuntur et frangun- 

 tur, ut adspersione et odore suavi aerem imbuant. Mo- 

 dus autem est, ut parvo admodum facto in extremo ovi 



