356 THEMA CCELI. 



quid nee excogitari potest, cum universa corpora ex mul- 

 tiplici rerum consensu motibus etiam pluribus praedita 

 sint, aliis dominantibus, aliis succumbentibus, aliis etiam 

 latentibus nisi provocentur ; proprii autem rerum motus 

 nulli sint nisi mensurae exactaa, et modi motuum comnm- 

 nium. Atque hinc rursus nobis prodiit primum mobile 

 separatum, et cadi super coelos, et inaedificationes novas 

 continenter, ut motuum tarn diversorum pnestationibus 

 sufficere possint. Quartum est, quod omnes motus coe- 

 lestium dispensentur per circulos perfectos ; quod onero- 

 sum valde est, et portenta ilia eccentricorum et epicyclo- 

 rum nobis peperit ; cum tamen, si naturam consuluissent, 

 motus ordinatus et uniformis sit circuli perfect! ; motus 

 vero ordinatus, sed multiformis, qualis invenitur in coe- 

 lestibus compluribus, sit aliarum linearum ; meritoque 

 Gilbertus haec deridet, quod non verisimile sit naturam 

 confinxisse rotas, quae, exempli gratia, in circuitu con- 

 tineant milliare unum aut alterum, ad hoc ut feratur 

 pila palmaris. 1 Tantulse enim magnitudinis videtur esse 

 corpus planetse ad eos quos ad deferendum illud fingunt 

 circulos. Quintum est, quod stellse sint partes orbis sui 

 tanquam clavo fixaa. Hoc vero evidentissime est corn- 

 men turn eorum qui mathemata, non naturam tractant, 

 atque motum corporum tantum stupide intuentes, sutA 

 stantiarum omnino obliviscuntur. Ista enim fixatio, 

 particularis est affectus reram compactarum et consis- 

 tentium, quae firmas habent prehensiones ob pressuras 

 partium. Inopinabile autem prorsus est si transferatur 

 ad mollia vel liquida. Sextum est, quod stella sit den- 

 sior pars orbis sui ; illaa vero neque partes sunt, neque 

 densiores. 2 Non enim homogenea sunt cum sethere, et 

 gradu tantum, sed plane heterogenea, et substantia dif- 

 1 Physiologia Nova, ii. 11. 2 See Arist. De Coelo, ii. 7. 



