Helianthemum. 85 



Griechenland: In der alpinen Region des Ghavellu im dolopäischen Pindus 

 (Haussknecht). 



Nota. Haec forma e verbis cl. Haussknecht transitum inter f. vulgare et f. graecum 

 praebet. — Non vidi. 



f. 3. herzegovinicum (Beck) Gross. — Helianthemum vulgare var. herzego- 

 vinicum Beck in Ann. Wiener Mus. II. (1887) 8 3. — Folia angustiora, supra glabra, 

 in petiolum longius attenuata, subtus in margine paulo revoluta et in nervo medio 

 ciliato-pilosa. 



In der alpinen Region der Gebirge der nördlichen und mittleren Balkan- 

 halbinsel; Süd-Bosnien und Herzego vina (Beck), Gebirge von Achaia (Haläcsy). 



f. 4. graecum (Boiss. et Heldr.) Gross. — Helianthemum graecum Boiss. et 

 Heldr. in Boiss. Diagn. 2 ser. n. 1. (1853) 52. — Helimithemum vulgare ö. graecum 

 Boiss. Fl. Orient. I. (1867) 447; Willk. Icon. et descr. pl. II. (1856) t. 140, f. B. — 

 Folia superiora elliptica, acutiuscula, 1 — 2 cm longa, 3 — 5 mm lata, subtus viridi- 

 canescentia, supra sparse tuberculato-pilosa ; stipulae superiores elongatae, foliis saepius 

 dimidio-breviores. Sepala in costis longius setosa. 



Trockne Haine der Montanregion in den Gebirgen Griechenlands, der Inseln des 

 Archipelagus und des westlichen Kleinasiens (Herb. Orphanideum n. 208.1, 

 n. 2770, n. 3138, n. 3489; Orphanides, Fl. Graec. exs. n. 871; Herb. Heldreich 

 n. 2256; Balansa, Cappadocien n. 293; Sintenis, It. thessal. (1896) n. 211, n. 686). 



f. 5. multiplex (Sweet) Gross. — Helianthemum vulgare ß. multiplex Sweet, 

 Cistin. (1825—30) 64 t. 64. — Flores pleni. 



Kulturform der Gärten. 



Nota. Cistus tomentosus Scop. a compluribus auctoribus, etiam a cl. Koch, Syn. Fl. 

 Germ. ed. 1. (1837) 87 et a cl. Willkomm, Icon. et descr. pl. II. (1856) 115 forma varietatis 

 grandiflorae foliis discoloribus enumeratur. Icon Cisti tomentosi a cl. Scopoli in tab. 24 Fl. 

 Carniolicae delineata juxta iconem Cisti grandiflori Scop. in tab. 25 delineatam manifestissime 

 demonstrat, Cistum tomentosum Scop. nequaquam grandiflorum fuisse. Quod cl. Scopoli 

 Cistuni tomentosum floribus »magnis« praeditum dicit, illum auctorem flores Cisti tomentosi 

 in diagnosi (Fl. carn. p. 376) comparatos cum floribus Cisti alpestris et Cisti cani speciebus 

 eodem loco descriptis magnos nominasse puto, praesertim cum auctor in descriptione Cisti 

 grandiflori longitudinem petalorum stricte determinet: »petala semiunciam fere longa« (Fl. 

 carn. p. 377.) 



Deinde Helianthemimi scrpyllifolium Mill. Gard. Dict. ed. 8. (1768) n. 8 a compluribus 

 auctoribus (Dunal; Reichb.; Willk. etc.) cum nostra varietate commutata est. Sed Helian- 

 themum serpyllifolium Mill. ne sectioni Euhelianthemo quidem adscribi potest, quia secundum 

 descriptionem auctoris loco citato stipulis caret floribusque umbellatim dispositis praeditum est 

 Verisimile est Helianthemum serpyllifolium Mill. Chamaecistum secundum Clus. Hist. I. 5 3 

 quadrasse. Ille Chamaecistus secundus Clusii qui stipulis caret a cl. Linne in Spec. pl. ed. 1. 

 (1753) 527 inter Synonyma sui Cisti scrpyllifolii refertur. Cistus serpyllifolius L. a cl. auctore 

 ipso in ordine Gistorum stipulis non carentium enumeratur loco natali »Alpes Styriae, Austriae«. 

 Sed cl. Linne suum Cistum serpyllifolium praeterea identificat cum »Cisto stipulis quaternis 

 foliis oblongis; calycibus non hirsutis« Sauvages, Meth. seu Plant, fl. Monspeliens. (1751) 148 

 stirpe quam ad Helianthemum chamaecistum attribuendam esse puto. Qualem stirpem utrique 

 auctores et cl. Linne et cl. Miller sub nomine Cisti scrpyllifolii cognoverint, hodie certe 

 explorandum non est. 



Var. ß. Seopolii (Willk.) Gross. — Helianthemum vulgare b. grandiflorum ß. dis- 

 color 1 Seopolii Willk. Icon. et descr. pl. II. (1856) 115 excl. syn. citat. ! — Helian- 

 themum macranthum Schur, Enum. pl. Transsylv. (1866) 76. — Helianthemum Seopolii 

 a. ovalifolium cum sub var. albiflorum, flaviflorum et bicolor et ß. oblongifolium Rouy 

 et Fouc. Fl. de France II. (1895) 298, 299. — In omnibus partibus major. Folia 

 ovata vel ovato-lanceolata, 2 — 4 cm longa, 0,7 — 1,5 cm lata. Sepala fruetifera 1 — 1,2 cm 

 longa, in costis setoso-hirsuta, saepius purpurascentia; petala flava, sepalis duplo vel 

 triplo longiora; flores speciosi. 



In der subalpinen und alpinen Region der Pyrenäen, der Alpen, der Dau- 

 phine, der Karpathen^ der bosnisch-herzego vinischen Gebirge, des Kaukasus, 



