58 CORRESPONDANCE. 1686. 
beugel, vaft gefchroeft werden. anders fal de kracht van de flinger de ganfche 
fchraegh doen bewegen als die niet aen iets onbeweeghelyx vaft en is. Indien 
men een vertreck van laeghe verdiepingh hadde, waer het noch beter den raem 
aen een balck vaft te fchroeven. 
VI. Aen landt geftelt fijnde op de manier die cerftont geleert fal werden kan 
men de flingers te faeme met haer loot, fachjens af haecken en dan daer nae, als 
de horologien in ’t fchip gehangen fijn, met de gewichten onder aen even foo als 
die aen Landt geteijckent waren, weder aenhaecken. Indien nu haer daghelyx 
verfchil tegens malkander het felfde bevonden werdt als het aen Landt was, f00 
magh men voor vaft houden dat beijde de horologien oock haer vorighe gangh 
behouden hebben, én men behoeft haer daghelijx verfchil van de middelmatighe 
daghen niet van nieuws te onderfoecken. Maer indien haer. dagheliÿx verfchil 
regens malkander nu anders bevonden werdt, foo fal men haer gangh wedermoe- 
ten examineren op een van de volgende manieren. waervan de eerfte de felfdeis, 
die men aen Landt fijnde moet gebruycken om het daghelix verfchil te onder- 
foecken. R 
VII. Want aen Landt fijnde, ofte ’t fcheep daer men het Landt dicht bij heeft, 
fal men aldaer doen obferveren wanneer de fons middelpunt tegen over 2recht 
neer gehangen of gefpannen draeden in de meridiaen komt, gebruyckendedaertoe 
een doncker glas; of wanneer eenige der vafte fterren achter eenigh huijs of iets 
ander dat vaft ftaec fich komt te verbergen; fijnde het oogh mede op een vafte en 
feeckere plaets geftelt van waer het door een gaetjen of vifier defe waerneminge 
doen mach. Met als men dan de fon of fterre op die plaetfe fier aengekomen, fal 
men een teycken doen aen die *t fcheep is bij het horologie, opdat hi deure : 
minute en feconde aenmercke en aenteijckene. En ditaldus op verfcheïjde daghen, 
om het horologie hier door ten naeften bij op fijn maet te brengen, ofte alleen 
maer om te weten hoe veel het in 24 uren te ras of te langhfaem gaet, want dit 
genoegh is. 
VIII, De laetfte manier is als men op ancker leght en geen gelegentherdten | 
heeft om aen Landt eenighe obfervatie te doen. dan kan men, door waernemingen . 
van den op of ondergangh der fonne, het horologie ftellen, ofte, als gefeght is, 
fin daghelijcks verfchil te weten komen maeckende de rekeningh als terftondt 
geleert fal werden. Maer eer wij daertoe komen fullen wij eenighe verklaeringh 
doen aengaende het onderfcheïjdt der daghen die bij de fon af gemeten werden, 
en de middelmaetighe en gelijcke daghen die een volkomentlijck wel geftelt 
horologie verthoont. Want fonder dit onderfcheijdt in acht te nemen, noch de 
horologien nae de fon geftelt konnen werden, noch de gefochte Lengden op zee 
gevonden. 
IX. Her is dan te weren dat de daghen van den eenen middagh tot den anderen, 
of van dat de fon in ’t zuijden geweeft hebbende wederom in ”t zuijden komt, 
eenighfins ongelijck fijn, *t welck oorfaeck is dat een horologie, alhoewel ’t eene- 
