éd.or.jf—S' CHRIST. HUGRNII ASSERTIO SYSTEM ATIS S ATURNII. 1660. 443 



Ideoque etfi & longiores paulo noftris tubos ,& vitra amplius patentia fabricarint, 

 non idcirco meliora ex his telefcopia refecompofiiine exiftiment. Oportetncmpe, 

 quae pari bonitate cum nollris fiitura funt, lu & longitudine illis aequencur,& 

 vitrorum non minore apertiira gaudeant; at non ideo qiiaecunque fie fe habuerint, 

 eâdem virtutepollent, auc illis aeqiiiparanda funt. 



Ut igitur reipfa & effeélu concedere noftris Diviniana telefcopia comprobem, 

 certiiîimum argumentiim mihi petere pofTe videor à Saturnio illo comité fivc luna, 

 quae fexdecim dierum fpatio circa eum revolvitur. Hanc primum omnium mihi 

 confpeélam efle liquet, neque id Euftachius cum fibi fuccenturiato P. Fabrio 

 denegat. Quod autem nec aliis nec fibi antea animadverfa fuerit, in caufa fuilTe 

 ait vel inadvertentiam , vel nimiam comitis à Saturno difîatitiam , vel parvitatem , 

 vel conjunSfionem ^'). Sed vana effugia haec ciTc quis non videt? Cum enim jam 

 ab anno 1646 *) & ultra forte Saturni phafes diligenter refpicere cœperit, tele- 

 fcopio è convexis vitris compofito^), quo femper Saturnum fimul&comitcm 

 hune, lieet triplo longius reeederet^) comprehendi neeefTe erat,quaenam il la fuit 

 inadvertentia qua fiebat ut nunquam ei in oeulos ineurreret? cur non eadem mihi 

 quoque illum fubducebat, nihilo magis admonito? Quin etiam hinc patet non 

 béne praetexi magnam à Saturno diftantiam, cum quoties ad hune refpieerct, fimul 

 ante oeulos Çq^q fifteret eomes ejus. Et fané diftantia illa vix tria prima fcrupula 

 exeedit, eum Medieei planetae omnes longius à loveevagentur,extimus etiam 

 p. S' fcrupulis quatuor [decim. Parvitas ergo illum oceuluit. At hoc idem ert quafi 

 fateatur fuisjillum organis detegi nequiifîe: certe enim nimium exilis erat, at mihi 

 nequaquam. 



Poftea tamen édita obfervatione mea, eum à Clarifllmo Viro Mieh. Angelo 

 Riceio effet admonitus, vidiflTe fe ftellulam hanc affirmât, indicans etiam quo ad 

 Saturnum fitu, & quoties illam obfervaverit s). Verum eum diligentius hafee obfer- 

 vationes examino, invenio profefto non optima fide eas commemorari; fed adeo 

 miferè vereri Euftaehium ne bonitatem noftrorum telefeopiorum non afTecutus 

 putetur, ut quae nunquam in caelo vidit, aut per rerum naturam videre potuit, 

 tamen fibi vifa ineogitanter afl^erat. Quod ut appareat, periodusprimbSaturnii 

 comitis expendatur, quam 16. circiter dierum elTe '^) , ex obfcrvationibusmeis, 

 toto triennio continuatis (nifi fichas confixifle dicar) manifeftum feci : fed efto 



') Voir la p. 423. 



*) Comparez la p. i'^. 



3) On trouve la description de ce télescope à la p. 409. 



*) Puisque sur la feuille mentionnée dans la note 4 de la p. 278 Divini parle de ses observations 



des satellites de Jupiter et qu'il y donne deux figures représentant cette planète avec ses 



quatre satellites. 

 5) Voir toujours la p. 423. 

 *) Voir les p. 257— 261. 

 7) Voirlesp. 241— 255. 



