V 



i36 BESCHRYVING van de 



ten allen twyffel te zetten , om 

 dat de ondervinding reeds zulks 

 genoeg geleert heelt , maar men 

 weet ook , dat byna niets in de 

 gantfche waereld uit de aarde op- 

 wail, dat hier ook niet even zoo 

 goed als in zyn eigen vaderland 

 zoude voortkomen , gelyk men 

 zulks nog dagelyks aan zoo vele 

 Ooft-en Weft-ïndifche boonen, 

 planten , bloemen en wortelen 

 tot genoege zien kan. Dat nog- 

 Zommige tans alle Europeaanfche veld- 

 kaumcn vruchten, als haver , fchelvruch- 



luet laaien. . ,. 



ten , enz. , hier niet gezaait wor- 

 den., is, om dat men die fpys al- 

 hier niet gewoon is , en ook wel 

 voornamelyk , om dat de fterke 

 en onftuimige Zuidoofte wind 

 een zodanig hinderpaal is , die 

 niet uit den weg genomen of ver- 

 andert kan worden. 

 Wat van Tot bewys hiervan, zal ik de 

 maken! " jegenswoordig gemelden haver 

 bybrengen , die wel treffelyk op- 

 komt, en rykelyk vrucht zoude 

 dragen , ten ware deze onftuimi- 

 ge vyand hem nadeel toebragt, 

 en om de tyd , wanneer hy ryp 

 begint te worden, uitfloeg, zoo 

 dat 'er niet alleen weinig in de 

 aaren blyft, maar dat ookdeuit- 

 gcllage granen wyd en zyd op an- 

 dere Rogge en Tarwc-velden ge- 

 voert worden. En of fchoon 

 zulks geen andere fchade veroor- 

 zaakt, dan dat dezelve daar door 

 onzuiver worden gemaakt , en 

 zulks ook licht uitgeroeit zoude 

 können worden , ten ware men 

 by verdere voortplanting nieuwe 

 aanfloot te duchten had, zoo weet 

 men nogtans uit de ondervin- 

 ding, dat dit koorn, zoo nood- 

 zakelykook, wegens de menig- 

 vuldige paarden alhier, niet kan 

 worden gezaait, of voortgeplant, 

 om dat hei door den wind uitge- 

 tyagen i zyn oude natuur vcran- 

 < dert, en wilde haver word. Dil 



onkruid vermenigvuldigt nader- 

 1 nd'/.oo /.eer, dat men hetzelve 

 menigmaal niet incellerkan wor- 

 den ; ja het drukt veeltyds het 



goede zaat van Rogge, Tarw en 

 Gerit ; zoo dat men derhalven 

 wel genoodzaakt is , den haver 

 t'huis te houden en niet te zaa- 

 jen. 



Gelyk echter deze Avind een 

 magtige vyand is , die den haver 

 uitllaat, zoo is dezelve niet min- 

 der een vyand van alle andere 

 aard, boom- en tuin-vruchtcn , zoo 

 als hierna zal worden aangetoont, 

 OndertuiTchen is hy het niet al- 

 leen , die het zaat bëfchadigtj 

 maar daar is ook een zeker kruid, 

 Spurrie genaamt , dat zulks doet. 

 Zoo dikwyls als ik het naauwkcu- 

 rig heb bezichtigt, heb ik nooyt 

 können weten, hoe het eigentlyk 

 door de Botaniften zoude können 

 worden genaamt , derhalven zal 

 ik deze eenvoudige befchryving 

 daar van geven , en defzelfs be- 

 noeming aan den Lezer overla- 

 ten. 



Het groeit overal en overvloe- 

 dig ontrent een halve voet hoog, 

 waar na het een talloze menigte 

 van kleine witte bloemen , en na 

 dezelve zoo vele kleine knopjes 

 voortbrengt , waar in zeer klein 

 zaat is , welke knopjes by heete 

 zonnefchyn berften en het zaat la- 

 ten vallen ; en wanneer de heftige 

 Zuid-oofte wind daar onder 

 fpeelt, word dit kleine zaat zoda- 

 nig verfpreid , dat het overal in 

 een zeer grote menigte voor den 

 dag komt. 



Derhalven word het kruid met 

 de wortels uitgehaalt, zoo dra het 

 maar begint op te komen , en op 

 die wys uit gantfche velden uitge- 

 roeid, /onder dat men het nog- 

 tans t'eenemaal kan meefter wor- 

 den, om dat de wind wel haaft 

 w ederom andere /.aatjes over- 

 brengt ; ja als men dit kruid uit- 

 trekt en in tien milt werpt, zoo is 

 hei nogtans vergeefs , om dat wel 

 het kruid , maar het vaat nietver- 

 rot , of fchoon het een of twee 

 jaren lang daar in ] egt , 700 als 

 men genoegzaam bevonden heeft. 

 Om die rede laat men de offen en 



koe- 



wat behat 



ven de 



wind de 

 gewaflen 

 bekhadigt 



Befchry. 

 ving van 

 een leker 

 kruid. 



Is niet ui 

 te roejen. 



