KAAP de GOEDE HOOP. 



fchoon haar buik nog /.o o hol is, 

 of zy anders lultig fchaften kön- 

 nen , wyl zy voor zich zelven zeer 

 verzaden, en daar benevens zeer 

 voed zaani zyn. 



B\ febaap of hamel- vleefch ge- 

 kookt, fmaken zy uititekent wel, 

 en byna als aardappels , behalven 

 dat zy zoo zwaai" niet te verteeren 

 en ook zoo windrig niet zyn. By 

 vifch können zy ook gcvoeglyk 

 worden gegeten , en zyn zy zeer 

 aangenaam , iri zuiver en fchoon 

 putwater gekookt , en aldus daar 

 toe gegeten , nadat dezelve ech- 

 ter voorheen met vifchnat bedro- 

 pen en doorweekt zyn. Zy zyn 

 nogtans 't aangenaamftc en lck- 

 kerflc, onder de afTche gebraden; 

 bekomende als dan bvna den 

 fmaak van gebrade kaftanjes , en 

 word dezelve nog veel beter , als 

 men deze Bottatas -wortel nog 

 warm , overlangs in twee byna 

 gelyke delen fnyd , dezelve op frif- 

 fche bladeren legt , en aldus laat 

 uitwa/cmen , wanneer men het 

 binnenfte van deze wortel van de 

 van buiten hard gebrande en ge- 

 brade huid of fchil zoo veel te be- 

 ter kan affcheiden , dat men niet 

 te gelyk iets van het gebrande, en 

 de ailche zelf mede in den mond 

 krygt. 



Deze Bottatas -wortel kan op 

 twederlei wys worden voortge- 

 plant ; namelyk of door de ran- 

 ken van het loof, die langs de aar- 

 de lopen , en bladeren hebben , 

 welke de Malva of klaprozen niet 

 ongelyk zyn. Wanneer de wor- 

 tel uitgegraven word , zoo neemt 

 men deze ranken van het veld 

 weg , en bewaartze , tot dat de 

 tydom nieuw te planten , aankomt; 

 welke doorgaans de maand van 

 Augufty of September is , en wor- 

 den als dan de ranken , ecnige el- 

 len lang, als een ring gewonden, 

 tot dat men een (tuk t'ccnemaal 

 als een cirkel in malkander ge- 

 vlochten heeft ; vervolgens maakt 

 men een rond gat , ontrent een 

 halve voet diep in de aarde , en 

 I. T>eel. 



15$ 



legt de gevlochte ranken daar in, 

 bedekt dezelve met aarde, en laat 

 ze groejen. 



De twede manier om deze Bot- De twede 

 tat as -wortel te planten , is, dat WT *^d*" 

 men de vrucht of de Bottatas- temmen, 

 wortel zelf neemt, en in fchyven 

 ontrent als een komkommer, dog 

 iets dikker fnyd, dezelve in de 

 aarde lteekt, en waifen laat. Bei- 

 de deze manieren zyn goed be- 

 vonden ; de twede hebben daar 

 na de inwoners alhier zelf gepro- 

 beert en insgelyks goed bevon- 

 den , gelyk dan beide manieren 

 nog alle jaren wel flagen , of 

 fchoon zy niet als hop worden ge- 

 kapt, zoo als de gemelde Meifter 

 loc. cit. fchryft, dat op het ei- 

 land Java, de Malakfche en Ma- 

 labaarïche Kuiten gefchieden 

 moet. 



Vele andere kruiden en worte- 

 len ga ik voorbedachtelyk met llil 

 zwygen voorby , om dat ik my 

 buiten dat lang genoeg in deze 

 materie heb opgehouden; voor- 

 namelyk echter, om dat niet al- 

 leen de Europeanen maar ook de 

 Hottentotten zich met voordeel 

 van dezelve bedienen , weshal- 

 ven dezelve evenwel nog zullen ^s^/y- 

 moeten voorkomen; ten dele als boom- 

 ik van het Regnam vegetabile in l^tnT 

 een byzonderen brief handel, 1«. 

 deels ook wanneer ik van de Hot- 

 tentotten fchryf, en in 't byzon- 

 der van hare gewone fpys fpreken 

 zal. Als nu zat ik achtervolgcns 

 myne beloften, nog van de boom- 

 vruchten gewag maken , en aan- 

 tonen , dat hier ook geen gebrek , 

 maar een veel groter overvloed 

 zy, als in Duitfchland of ergens 

 in Europa , en dat dezelve de ge- 

 zondheid , ook zelfs veel daar 

 van gegeten , in genen dele be- 

 fchadigen. 



Vooral is het nodig , dat ik van dcr A ^J ins 

 de Afrikaanfche bomen , die het i<" n fch« 

 zelve voor haar vaderland ken- 150 " 1611 " 

 nen, boven heen erinnere, dat 

 zy uit de natuur of onvruchtbaar 

 zyn , als in Europa de dennen, 

 V % lin- 



