KAAP de GOEDE HOOP. 313 



ijifie is 

 vloe- 

 un de 



)de en 

 : Bete 

 et. 



zie by Francifci in z\ non Ooft -en 

 Weft-Indifchen Staats en LuH- 

 Gaarden pag. 160. ßq. , na » zoo 

 zal hy van deze materie een viic- 



voerlyke en omHandigc naricht 

 van allerhande zoorten , uit vele 

 Schryvcrs hy malkanderen , aan« 

 treftèn. Gelyk dan voornamei vk 

 f>a<r. z6}.a van 't hier groeiende 

 Bamboes Riet gewag word ge- 

 maakt, 't welk zoo hoog opfehiet 

 als 't hoogde huis hier pleegt te 

 z\ n ; zonder echter dat hy daarby 

 voegt, dat het van binnen hol is, 

 en dat de eerlte uitfpruitzels afge- 

 fneden en tot Bamboes Atjar ge- 

 bruikt worden; waar van hier 

 veel konde worden gezegt, in- 

 dien de tyd en gelcgentheid zulks 

 toelieten. 



Afparagus fativa feu horten fis. 

 dat is : Tuin - of Tamme- Afperlie, 

 waar van ik hier ook niets meld, 

 om dat in myn voorig Hoofdiluk 

 reeds hebbe gezegt , dat daar van 

 een ongelovelyke menigte alhier 

 word gevonden , die in dikte, 

 groote en overige hoedanigheid 

 de Europeaaniche niet behoeft te 

 wyken. 



Beta rubra & alba, radïce rapa. 

 dat is: Rode en witte Biete met 

 een wortel op de maniere van een 

 knol. De Hollanders hebben de- 

 zelve aan de Kaap gebragt, en 

 winnen daar van jaarlyks eentame- 

 lyke menigte , waar mede zy de 

 af en aanvarende fchepen verzien, 

 en aan de/elven verkopen , om op 

 reis te nemen , zynde op zee een 

 zeer goede duurzame gezonde 

 ververilching, voornamelyk inge- 

 legt en in Azyn bewaart, zoo als 

 in Europa genoegzaam bekent is. 



Batatas- Wortelen zal ik hier 

 maar bloot noemen, omdat der- 

 zelver befchryving en 't geen ver- 

 der daar toe dient , reeds in 

 een van myne voorgaande Hoofd- 

 Hukken mcdegedeelt is. En en- 

 kelyk zeggen , dat ze van de 

 kruidkenners voor een zoort van 

 Convolvoli Indice Orientalis of 

 Oofl-Indifche Winde , gehouden, 

 I. "Deel. 



word over- 

 vloedig ge- 

 bouwt. 



en door de Indianen ïnhame ge- 



naami worden. 



Rrafjica a/ba ö rubra , capitata 

 ÖJ non capitata, item florigcra. dat 

 is: Witte en rode ïluitkoo! , ge- 

 mene Boer-kool, als mede Bloem- 

 kool ; die insgelyks door de Hol- 

 landers hier gebragt is, en zeer 

 menigvuldig word geplant, zoo 

 dat de fchepen een ryken voorraad 

 daar van opdoen, en de inwoners 

 tot haar onderhoud genoeg over- 

 houden können. Voornamelyk 

 word alle jaar zeer veel Bloem- BIoemko0 ' 

 kool gebouwt , in zout water in- 

 gelegt, en vervolgens by vaten na 

 Batavia, Ceylon, en andere In- 

 difche Heden verzonden. De wit- 

 te Sluitkool valt hier veel groter 

 als in Duitfchland, aangezien ik 'er 

 veel heb gezien, die ruim 40 pond 

 zwaar waren. Daarenboven is de 

 rode ook beter, en by gevolg 

 groter en zwaarder , dan die 

 doorgaans in Duitfchland gevon- 

 den word. 



Camp hor ar ia feu Camphorifera 

 ar bor, ex qua Camp hora offic wa- 

 rum, dat is: Camfer-boom waar 

 van de Camfer komt , die in de 

 Apothekers -winkels gebruikelyk 

 is. Van dezelve zyn 'er vierder- 

 hande zoorten, waar van het 

 groot eiland Borneo de befte le- 

 vert. Die van Sumatra, Sunda, 

 China en Japan word minder ge- 

 acht , als de eerfte. De bomen 

 fchieten hier fnel en weelderig op, 

 en worden zoo hoog en dik als 

 een Noteboom. De bladeren zyn 

 gras-groen met veel aderen , byna 

 als die van een kaneelboom ; onder 

 echter zyn ze afchgraauw. De 

 bladeren aan Hukken gewreven ge- 

 ven zulken Herken reuk als de 

 Camfer zelf. Deze echter is een 

 gom, die witachtig uit het middel- 

 He pit of merg van den boom quelt 

 en Holt of by malkanderen loopt; 

 hoewel de Japanesen dezelve ook 

 uit de wortelen der bomen difti- 

 leren , die nogtans op verre na 

 zoo goed niet is, dan die op 't ei- 

 land Borneo valt. Voor 't overice 

 R r 



Verfcheide 

 zoorten 

 van Cam- 

 fer. 



