154 BESCHRY VING vande 



nu een zoo noodwendig ftuk Van van allerhande koftbare 2aken 

 de uiterlyke befchapenheid de2er tot geneesmiddelen medegedeelt, 



Vande 

 ïiektens 

 der Hot- 

 tentotten. 



natie niet met ftïlzwygen verby te 

 gaan, en myne belofte na te ko- 

 men, 2al ik het hier inlaiTen, 

 fchoon het by de volgende mate- 

 rie niet zoude mogen pallen; 

 dienvolgens gelieve de Lezer te 

 weten, dat een Hottentots kind , 

 als het ter vvaereld komt , een 

 neus heeft als andere menfehen , 

 maar wyl zy dezelve voor mis- 

 maakt houden, duwen zy het 

 neusbeen met de duimen aan 

 (tukken; zoo dra het kind gebo- 

 ren is, en veroorzaken alzoo, dat 

 de neus breed word ; en het heugt 

 my , dat ik 'er maar een heb ge- 

 zien, die, om dat hy een Euro- 

 peaanfehen vader had, ook de 

 neus zoo als zyn vader had be- 

 houden ; en is zulks miflehien ge- 

 fchied , om daar door de moeder 

 van een echtbreuk te overtuigen , 

 doordien zy het kind hen niet ge- 

 lyk achteden, aangezien de moe- 

 der ook daar na niet meer gezien 

 is , en heb ik niet können gewaar 

 worden , welk end zy gehad 

 heeft. 



Onder de zeldzaamheden, wel- 

 ke ik van de Hottentotten nog 

 moet afhandelen, en van voorne- 

 men ben, om in dit Hoofdltuk te 

 verhalen, zyn voornamelyk de 

 ziektens en de geneesmiddelen , 

 zoo als dezelve onder deze volken 

 voorvallen, en genezen worden. 

 Wat my aanbelangt, my dunkt, 

 dat een gantfeh gewichtige en 

 fraaje materie is, welke my wel 

 grote moeite gekolt heeft, om te 

 onderzoeken, maar die deswegen 

 niet t 'onaangenamer is, om dat 'er 

 andermaal uit blykt, dat zy niet 

 dom of onverltandig te werk 

 gaan, maar wel toezien, hoe zy 

 een kranke zullen helpen, aange- 

 zien liet hen achtervolgens de be- 

 fchryving der drie Ryken en an- 

 dere zaken , nog aan heilzame 

 kruiden, nog aan andere hulpn ke 

 middelen ontbreekt ; maar heelt 

 God hen een groten overvloed 



waar van zy er eenige ook zeer 

 verltandig weten te gebruiken. 



De dikvvyls aangehaalde Heer Koppen en 

 Boeving zegt in zyne curieufe Be- ^^"„0* 

 fchryving en Naricht van de Hot- middelen. 

 tentotten: Voor de innerlyke en 

 uiterlyke quälen weten zy byna ge- 

 ne andere middelen , dan koppen en 

 fineren met vet ; edoch vermids 

 hy de wyze van koppen niet meld, 

 en niet daar by voegt,' door wien 

 het gedaan word , noch van hun- 

 ne ziektens eenig gewag maakt , 

 zoo komt deszelfs voorgeven in 

 zoo verre met de waarheid over- 

 een, dat zy zich van dit middel 

 bedienen; doch hoop ik, dat hen 

 my zalgeoorlooftzyn, om dit te 

 .verklaren, en daarenboven aan te 

 wyzen , dat zy ingeval van inner- 

 lyke en uiterlyke ziektens of quä- 

 len , ook meer andere middelen 

 weten te gebruiken. 



Want dat zy eenige kennis van Watiy^ 

 de medicynen hebben , en als de nC°vÄ 

 boeren in Europa, hunne huis- kruiden 

 middelen weten te gebruiken, 

 wanneer hen of hunne buuren iets 

 fcheelt, blykt eenigzins uit het 

 getuigenis van T. 'Tacbart , het 

 welk hy in zyne Siamfche Reis /dg; 

 101. daar van geeft, alwaar hy 

 zegt : Geloofwaardige menfihen 

 hebben ons verzekert^ dat zy by 

 donkere nacht zelfs de Sitnplicïa of 

 geneeskruiden door het bloot aan- 

 roeren , en door den reuk weten te 

 onder fcheïden', enpag. no.fchryft 

 hy : Vermids 'er zeer veel zeldza- 

 me kruiden van allerhande zoort in 

 hunne velden en boßeben worden 

 gevonden , zyn zy allen te zamen 

 b v/^/yé/W/ijf ».Ondertuilchen is dit 

 nog duidelykeraf te nemen, door 

 dien zy deze kruiden, waar van 

 zv kennis hebben, ook met zeer 

 veel nut weten te gebruiken , zoo 

 als in 't vervolg zal worden aange- 

 toont. 



Achtervolgens dit zelve getui- 

 genis van den Heer Tacbart loc. 

 cit.pag. 11 o. maken zy zeer veel 



werk 



hebben» 



