3,g BESCHRYVING 



VAN DE 



De alge- 

 mene 

 fcholen 

 zvn flechf 

 g'dtelt. 



tig, die enkelyk getoont word, om 

 de itrarTe t'ontgaan. Want als zy 

 alleen zyn, endiergelyke onnoze- 

 le kinderen by zich hebben, zoo 

 word die vrees licht verbannen, 

 wyl zy verzekert zyn dat de kin- 

 deren haar niet können verraden, 

 fchoon ze nog zoo veel zien of ho- 

 ren. 



Derhalven ontbreekt het aan ee- 

 ne goede kindertugt zeer veel, te 

 meer als de ouders zelf, zoo als by 

 velen gefchied, niet veel acht 

 daar op flaan , en enkelyk te vrede 

 zvn, als de kinderen ïlechts niet 

 veel fchreeuwen of onruft veroor- 

 zaken , fchoon 't voor 't overige 

 mag gaan, zoo als 't gaat; en by 

 aldien zy t' huis maar zoo veel le- 

 ren, dat zy 't Vader Onze, 't alge- 

 meen Chriltelyk Geloof, de Gebe- 

 den voor en na den eeten, en ee- 

 nigc fpreukjes op rym opzeggen 

 können, zoo is 't by velen al ge- 

 noeg; zonder zorg te dragen, dat 

 zy in haren Godsdienit ter dege 

 onderwezen worden. 



Zoo Hecht als het nu ontrent de 

 Kindertuchtis, zoo flecht en nog 

 Hechter is het met de algemene 

 icholcn gelegen, en zulks niet 

 door nalatigheid van de Voortref- 

 felyke Maatfchappy, of ook niet 

 ten opzicht van de ouders, als of 

 die 'er geen geld aan zoude willen 

 hangen , maar uit luiheid en traag- 

 heid van de genen die opentlyk 

 daar toe beitelt zyn, en van de ge- 

 melde ßloejende Maatfchappy on- 

 der anderen ook om deswille eene 

 aanzienlyke en ryke bezolding ge- 

 nieten. 



Want alle aan land zynde en de 

 Kerken bedienende Ziekentroos- 

 ters , Voorlezers of Voorzingers, 

 zoo als ze ook zoude mogen wor- 

 den genaamt, hebben van de ge- 

 melde Maatfchappy bevel , om 

 wyl de gantfche week door tog in 

 de Kerk niets te doen valt, de kin- 

 deren der inwoners in lezen, 

 ichry ven , cyferen , en in de gron- 

 den van haar Chriilendom t'onder- 

 wyzen; dog hoc Hecht en nalatig 



zy deze pligt waarnemen, zulks 

 leert de dagelvkfche ondervin- 

 ding, en zoude het nodeloos zyn 

 daar van bewyzen by te brengen. 

 En by aldien 'er al iemand is , die 

 begint fchool te houden , zoo 

 duurt die yver nogtans niet lang, 

 om dat zy zich liever op den han- 

 del leggen , en daar mede gerufter 

 aan veel geld geraken , als door 't 

 verdrietig fchool houden; of zy 

 nemen enkelyk de genen, die 

 haar belydenis leren, en ten H. 

 Avondmaal gaan willen. 



Door dien echter de hoogde 

 nood vcreifcht, dat de kinderen 

 onderwezen worden , en niet 

 gantfchelyk zonder tugt opgroe- 

 jen, zoo zyn 'er altyd nog eenige 

 in de bezetting , welke de hand 

 aan den ploeg liaan, en de kinde- 

 ren leren. Zodanigen bevinden 

 zich ook zeer wel daar by en ver- 

 dienen een fchoon fluk geld ; aan- 

 gezien 'er geen inwoner is, die 

 niet alle maanden voor zyn kind , 

 dat eerit leert lezen , een vierden- 

 deel daalder, en als 't fchryven of 

 cyferen leert, eens zoo veel geven 

 zoude. Door dien 'er nu zeer 

 vele kinderen zyn en de Leermee- 

 ilers heel fchaars, zoo is licht te 

 denken, dat zodanig een dikwyls 

 beter daar van leven kan, als me- 

 nig Dorp-paap in Duitfchland. 



Ik heb twee van dezelven ge- Maande 

 kent, die my dikwyls in oprecht- jf 1 ^" 1 * 

 heid betuigt hebben , dat zy door- van den 

 gaans 30 ryxdaalders eer meer als Schn ° ] - 



D . , J 111, mcelter. 



minder ter maand hadden ; voor- 

 namelvk echter heeft my wylen 

 Gerhard Rembkes, die de reken- 

 komit in den grond veritont, zeer 

 dikwyls verhaalt, dat hy menig- 

 uerf 50. ryxksdaalders ter maand 

 had ; zoude dit nu niet eene goe- 

 de bezolding voor een School- 

 meester zyn? Welkeen hoe veel 

 Geeltelykcn in Duitfchland kön- 

 nen zich beroemen, dat zy het zoo 

 hoog brengen ? Word aldus 

 de onderwyzing niet vry beter 

 betaalt , als op eenige andere 

 plaats, alwaar men vry meer we- 

 ten- 



