E P I S T O L A 



habuit:nempc Grxcos plus quinquaginta, quos edam Marcus Varro re:: 

 cenfct.-Latinos plus deccm,quos ipfe Columella commemorac: ego foluni 

 C.Plinium Sccundum,quem fequar,habeam:qui tamenperpaucasra^ 

 tioncs uenarum cffodiendarum , Sc metallorum conficiendorum exponit: 

 res enim metallica tantum abcft , ut uniucrfa fit traclata ab aliquo fcriptorc, 

 u t ne rj quidem , qui difperfe fcripfcrunt afius aHa de rc,fingulas eius partcs 

 abfoluerint:quinctiam corum magna efl: paucitas : fiquidem folus ex Grxf 

 cis omnibus Strato LampfacenusTheophrafti fucceflbr fibrum unum De 

 machinis metallicis edidit:nifi forte Philonis poetae mctallicus aliquam ar^ 

 tis particulam Cit complcxus : nam Pherecrates in comcediam, infcriptionc 

 fimile , mctallicos feruos aut ad metalla damnatos uidetur introduxifle : ex: 

 Laiinis autem Plinius,ut iam dixi,tradidit pauculas laborandi rationes:qui 

 bus nouos fcriptorcs,qualcfcun<^ fint,oportet annumcrare : nemo cnim iii 

 fta reprchcnfione poterit carcre,qui eos,quorum fcriptis,etfi paucis,utirur, 

 dcbita laudc fraudat.Noftra quidem lingua duo libri fcripti funt : alter De 

 materia; metallicac &:metaIIorum experimento,admodum confufus, cuius 

 operis parcs ianoratunalter Dc ucnis,de quibus etiam Pandulfus Anglus 

 fcripfiricfcrtur:fedIibrumGermanicumconfecit Calbus Fribergius,non 

 icmobilis mcdicus:ucrum uenter eam,quam fumpfit, partcm abfoluit. Niiss 

 pcr uero Vannocius Biringuccius Senenfis , homo difertus,&: multaru re* 

 rum pcritus,uulgari Italorum fermone tradauit locum Dc mctallis fiandcn 

 dis,fcparandis,agglutinandis , Rationcm autem quarunda ucnarum cxco;» 

 qucndarumbrcuiterpcrftrinxit:quorundamfuccorumconficicndorupIa 

 nius expofuitrquibus Icgendis renouaui mcmoriam coru,quos uidi quon«s 

 dam in Italia confici : reliquas res omncs,de quibus fcribo, aut prorfus non 

 attigit,aut leuiter.Hoc libro Francifcus Badoarius,patricius Venetus,uir ia 

 nc prudens &:grauis,me donauit: quod tunc fcfedurum reccpit,cum pro«s 

 ximofupcriorcanno ferdinandvm rcgem,adquemlegatusa Vcne# 

 tis milTus erat,fccutus Maricbcrgi eflefplura fcriptorcs de re mctallica lite* 

 ris mandafle non comperio : quapropter,etiam fi Stratonis libcr extarct, ex 

 his partibus non dimidium artis metalHcae corpus confici poflct , Quo aut 

 minus multi funt qui dere Mctallicafcripfcrunt, eo magis mihi mirum ui# 

 dcturtotchymiftasextitifirc,quicopofuerintartificium demetallis alrjs in 

 aIiamutandis:multosHcrmolausBarbarus,homodignitategcneris8(rgra 

 dus,ac omni do(flrina ornatus , nominatim protulit : cgo plurcs profcram, 

 fed infigncs tantum,dele(fi:um enim (cruabo: itacp y^vnivriHx fcripfit Oftha 

 nes,Hcrmes, Chanes, Zofimus Alexandrinusadfororc Theofcbiam, O^* 

 lympiodorus itcm Alcxandrinus, Agathodxmon,Democritus,no Abdcs: 

 ritcs illc,fcd altcr,nefcio qui: Orus Chryforichites,Pcbichius,Comerius,Ilj 

 anncs^Apuleius^Pctafius^Pelagius^Afi-icanus^Theophilus^Syncfius^Ste* 

 phanus ad Heraclcum Cacfarem,Heliodorus ad Thcodofiu,Gcberus, Cal 

 lides Rachaidibus, Veradianus,Rodianus,Canidcs, Merlinus, Raimijdus 

 Lulius,Arnaldus Villonouanus, Auguftinus Pantheus Vcnctus:foemina2 

 tres,Cleopatr3,uirgo Taphnutia,Maria ludsca: atq^ hi chymifta: omncs Oi= 

 rationemfolutam ufurparunt:pra:tcrloamiem Aurelium Augurellum Ari 



minenfcm^ 



