LIBER XIV 



I. ExTERNAE arbores indocilesque nasci alibi quam 

 ubi coepere et quae in alienas non commeent ^ terras, 

 hactenus fere ^ sunt ; licetque iam de communibus 

 loqui, quarum omnium peculiaris parens videri potest 

 Italia. noscentes tantum meminerint naturas earum 

 a nobis interim dici, non culturas, quamquam et 



2 colendi maxima in natura portio est. illud satis 

 mirari non queo, interisse quarundam memoriam 

 atque etiam nominum quae auctores prodidere 

 notitiam. quis enim non communicato orbe ter- 

 rarum maiestate Romani imperii profecisse vitam 

 putet commercio rerum ac societate festae pacis, 

 omniaque etiam quae ante occulta fuerant in pro- 



3 miscuo usu facta ? at, Hercules, non reperiuntur 

 qui norint multa ab antiquis prodita: tanto prisco- 

 rum cura fertilior aut industria felicior fuit, ante 

 milia annorum inter principia litterarum Hesiodo 

 praecepta agricolis pandere orso subsecutisque non 



^ commeent ? Mayhoff : eommcant. 

 * fere (narratae) Dalec. 



l86 



