PLINY: NATURAL HISTORY 



defruta ac sapa cum sit caelum sine luna, hoc est in 

 sideris eius coitu, neque alio die coqui debent ; prae- 

 terea plumbeis vasis, non aereis, nucibusque iuglandi- 

 bus additis : eas enira fumum excipere. Campaniae 

 nobilissima exposita sub diu in cadis verberari sole, 

 luna, imbre, ventis aptissimum videtur. 



137 XXVIII. Ac si quis diligentius reputet, in nulla 

 parte operosior vita est — ceu non saluberrimum ad 

 potus aquae liquorem natura dederit, quo cetera 

 omnia animantia utuntur, at nos vinum bibere et 

 iumenta cogimus — tantoque opere, tanto labore 

 et inpendio constat ^ quod hominis mentem mutet 

 ac furorem gignat, milibus scelerum ob id editis, 

 tanta dulcedine ut magna pars non aliud vitae prae- 



138 mium intellegat. quin immo, ut plus capiamus, 

 sacco frangimus vires, et alia inritamenta excogitantur 

 ac bibendi causa etiam venena concipiuntur, aliis 

 cicutam praesumentibus ut bibere mors cogat, aliis 

 pumicis farinam et quae referendo pudet docere. 



139 cautissimos ex iis in balineis coqui videmus exani- 

 mesque efferri, iam vero alios lectum expectare non 

 posse, immo vero nec tunicam, nudosque ibi protinus 



^ V.l. praestat. 



" Cf. II. VIII. 189, Andromache used to give wine to Hector'8 

 horses — though the genuineness of the whole passage ia 

 suspected; and Columella II. 3, wine given to flagging oxen. 



276 



