PLINY; NATURAL HISTORY 



oleaster et olea atque castanea, carpinus, populus. 

 haec ct crispa aceris niodo — si ulla materies idonea 

 esset ramis saepe deputatis : castratio illa est adi- 



207 mitque vires. de cetero plerisque horum, sed utique 

 robori, tanta duritia ut terebrari nisi madefactum non 

 queat et ne sic quidem adactus avelli clavus. e 

 diverso clavum non tenet cedrus. molhssima tiha ; 

 eadem videtur et caHdissima : argumentum adferunt 

 quod citissime ascias retundat. caUdae et morus, 

 laurus, hederae et omnia e quibus igniaria fiunt. 



208 LXXVII. Exploratormn hoc usus in castris pasto- 

 rumque repperit, quoniam ad excudendum ignem non 

 semper lapidis occasio est ; teritur ergo hgnum Ugno 

 ignemque concipit adtritu, excipiente materie aridi fo- 

 mitis, fungi vel foUorum faciUimo conceptu. sed nihil 

 hedera praestantius quae teratur, lauro quae terat ; 

 probatur et vitis ex silvestribus aUa quam labrusca, 



209 et ipsa hederae modo arborem scandens. frigidis- 

 sima quaecumque aquatica ; lentissima autem et ideo 

 scutis faciendis aptissima quorum plaga contrahit se 

 protinus cluditque suum vulnus et ob id contumacius 

 tramittit ferrum, in quo sunt genere vitis,^ vitex,'-^ 



1 Mayhoff e Theophr. : fici. 



2 Mayhoff e Vitruv. : ut ex aut ilex. 



* Igniaria, Trupeta, fire-sticks, were two pieces of hard 

 wood ignited by rubbing them together. 



522 



