morfów pozytywnych, nawet w utajeniu. O konstrukcji genetycznej ta- 

 kich roślin jednak możemy sądzić dopiero na zasadzie krzyżowania 

 ich z innemi typami. Przewidywałam, że w niektórych linjach osobniki 

 biało-kwitnące mają czynnik (\ zmieniający barwę fioletową w czer- 

 woną; drogą syntezy, po skrzyżowaniu ich z fioletowo-kwitnącemi roś- 

 linami, otrzymałam osobniki o kwiatach czerwonych. Podobnie też 

 drogą syntezy udało mi się zrekonstruować z uboższych genetycznie 

 zygot rośliny, odpowiadające N. Sanderae. 



Barwy kwiatu N. Langsdorffii, użytej do krzyżowania, jako 

 roślina macierzysta, choć prostsze pozornie, jednakże przedstawiają się 

 pod względem genetycznym mniej jasno. Badany pod mikroskopem 

 skrawek korony kwiatowej wykazuje w komórkach obecność ziarn 

 chlorofilu. Na zasadzie rozszczepienia w linjach I\, wyodrębniłam dwie 

 grupy czynników (Z^ i Z2). Każda z grup tych wywołuje zieloną barwę 

 korony, lecz nie o jednakowem natężeniu. Zygoty .~j Z2 posiadają kre- 

 mowo-zielony odcień korony, dzięki nielicznym ziarnom chlorofilu; zy- 

 goty Z^ z^ mają koronę zieloną, zaledwie o jeden ton jaśniejszą od 

 korony N. Langsdorffii. Zygoty Z^ Z^ natomiast mają barwę, odpo- 

 wiadającą N. Langsdorffii. Najczęściej przy rozszczepieniu, zacho- 

 dzącem w potomstwie heterozygot o zielonych kwiatach, stosunek roś- 

 lin zielono i biało-kwitnących zbliża się do stosunku genetycznego 

 3:1, ze stałym jednak nadmiarem roślin o kwiatach zielonych, prze- 

 kraczającym zwykle granice błędu średniego. Zjawisko to daje się wy- 

 tłumaczyć przypuszczeniem, że obie grupy czynników Z^ i Z^ znajdu- 

 ją się w jednym chromozomie, a zatem wykazują częściowe przycią- 

 ganie; niekiedy zachodzi crossing-over — wymiana czynników 

 pomiędzy chromozomami jednej pary. W innych przypadkach jednak 

 niema pomiędzy Z^ i Zo poprzednio obserwowanego przyciągania; 

 rozszczepienie zbliża się do stosunku teoretycznego 15:1 z odchyle- 

 niem, leżącem w granicach błędu średniego. Ten fakt przemawia na 

 korzyść przypuszczenia, że w tych zygotach każda z grup Z^ i Z, 

 położona jest w innym chromozomie. Chromozomy Z, Z2 ^ "i ^2 ^Y' 

 tworzone zostały z Z^Z^ i ^1^2 naskutek procesu crossing-over. 

 Albo więc cztery typy gamet tworzą się w liczbie jednakowej, albo 

 też może tu istnieć bardzo słabe odpychanie między dominantami. 



Rozszczepienie, dotyczące zielonej barwy korony, nie zawsze 

 jednak odbywa się w powyżej opisany sposób. Dzięki rozszczepieniom 

 w innych linjach możemy skonstatować, że Z^^ nie jest istotnie poje- 

 dynczym czynnikiem genetycznym, lecz grupą, której poszczególne 

 części składowe leżą widocznie bardzo blizko siebie w chromozomie, 



109 



