3Ö 



physische Speculationen." i) Met de nieuwste studiën over het 

 wezen der cel is Niigeli's voorstelling onvereenigbaar. En wat 

 alles afdoet, het directie- en volmakings-principe dat hij in 

 zijn idioplasma legt, is een organische, geen mechanische factor, 

 en loopt op algeheele schipbreuk van het Monisme der 

 livolutie uit. Dr. Eimer en Dr. Haeckel hebben het terstond 

 ingezien: Niigeli's idioplasma-theorie is teleologisch. 



Een jaar na Nageli's idioplasma-theorie, trad Dr. August Weiss- 

 mann, van Straatsburg, in het krijt meteen vierde theorie, die van 

 het Keimplasma 2), die het in eenvoud zeker van de drie voorafgaan- 

 den wint. Hij onderscheidt namelijk twee soorten van plasma, het 

 actieve, vormende Keimplasma, en het somatische dat verwerkt 

 wordt. Dit Keimplasma nu geeft niet alleen zijn oorsprong aan het 

 nieuwe individu, maar het nieuwe individu krijgt tevens op zijn 

 levensweg een kapitalen voorraad van dit Keimplasma mede, om 

 het op zijn beurt aan nieuwe individuen mede te geven, en het is 

 op deze „Continuitat des Keimplasma's," die van geslacht op 

 geslacht overgaat, dat het feit der overerving berusten zal. 

 Nieuw-verworvene eigenschappen, kunnen deswege, naar Weiss- 

 mann oordeelt, niet door overerving overgaan. Doch ook al 

 heeft deze vierde theorie, vergelijkenderwijze, iets dat aantrekt, 

 ze is al even onbarmhartig door Eimer, Haeckel, Virchow, 

 Hertwig e. a, afgewezen, iets wat ge te eerder verstaan zult, 

 zoo ik er aan toevoeg, dat Dr. Weissmann niet slechts gelijk 

 Nageli heifnelijk een teleologisch beginsel binnenloodste, maar 

 er cordaat voor uitkwam, dat de kosmos louter mechanisch 

 niet is te verklaren. „Es ist unabweislich, zoo schrijft hij, 

 ein teleologisches Princip neben dem blossen mechanischen an 

 zu erkennen." 3) „Die Verbindung aller Krafte zu dem groszen 

 Weltmechanismus stellt ein Weltmechaniker voraus". 4) En 



i) o. 1. I. p. 203. 



2) Dr. Ait.ustWeissman Mechanisch-psychologische Theorie der Abstatnmun^^i- 

 lehre, Miinchen, 1884. Das Keimplasma^ Eine Theorie der Vererbung, Jena, 

 1892, en Aufsatze über Vererbitng. und verwandte Biologische Tragen^ Jena, 

 1892, vooral p. 208, Das Keimplasma. 



3) O. 1. p. 86, II, 316 en 295. 



4) II, p. 316 en 295. De theorie der intracellulaire Pangenesis, in 1889 



