LUCIUS JUNIUS MODERATUS COLUMELLA 



non ante hiemem convaluit,^ frigoribus adfligitur. 



3 Reliquum quod semini superest, in tabulatum, quo 

 fumus pervenit, optime reponas,^ quoniam si umor 

 invasit, vermes gignit ; qui simul atque oscilla 

 lupinorum adederunt,^ reliqua pars enasci non 

 potest. Id, ut dixi, exilem amat terram et rubricam 



4 praecipue, nam cretam reformidat limosoque non 

 exit agro. lugerum decern modios * occupat. Ab 

 hoc recte phaselus terrae mandabitur vel in vetereto ^ 

 vel melius pingui et restibili agro, nee amplius 

 quattuor modiis iugerum obseretur.* Similis quoque 

 ratio est pisi, quod tamen facilem et solutam terram 

 desiderat tepidumque locum et caelum frequentis 

 umoris. Eadem mensura iugerum vel modio minus 

 quam phaselum licet obserere primo tempore 

 sementis ab aequinoctio autumnali.' 



6 Fabae pinguissimus locus vel stercoratus destine- 

 tur ^ et si veteretum erit in valle situm, quod a 

 superiore parte sucum accipit. Prius autem iacie- 

 mus ^ semina, deinde proscindemus terram pro- 

 scissamque in liram revocabimus occabimusque, quo 

 altius largiore humo contegatur; nam id plurimum 

 refert, ut radices enatorum seminum penitus de- 



6 mersae sint. Sin autem proximae messis occu- 

 pandum erit restibile, desectis stramentis quattuor 



^ convaluerit R plerique, edd. ante Lundstrom ; sed convaluit 

 maluit Schn. 



* reponis Aid., Gesn., Schn. 



' aediderunt A : edederunt vel ediderunt {vett. edd.) R 

 plerique : ederunt R pauci. Aid., Oesn. 



* modios (modios X J/) i? pauci, vett. edd. : modis S^A : 

 modiis R plerique, Lundstrom : modii occupant Aid., Gesn., 

 Schn. 



* veterio SAM : vervacto Aid., Gesn. 



* observetur A : obseritur R, edd. ante Schn. 

 ' autumni SA ^. 



