LUCIUS JUNIUS MODERATUS COLUMELLA 



ante messem segetem non attingit, quoniam caeli 

 conditio et terrae bonitas ea est ut vix ulla herba 

 exeat nisi ex semine iacto, sive quia rari sunt imbres 

 seu quia qualitas humi sic se cultoribus praebet, 



4 In iis autem locis, ubi desideratur sartio, non ante 

 sunt attingendae segetes, etiam si caeli status 

 permittat,^ quam cum sata sulcos contexerint. 

 Triticumque et adoreum, cum quattuor fibras habere 

 coeperint, hordeum, cum quinque, faba et cetera 

 legumina, cum quattuor digitis a terra exstiterint, 

 recte sarientur, excepto tamen lupino, cuius semini 

 contraria est sartio, quoniam imam radicem habet, 

 quae sive ferro succisa est seu vulnerata, totus 



5 frutex emoritur. Quod etiam si non fieret, super- 

 vacuus tamen esset ^ cultus, cum sola haec res adeo 

 non infestetur herbis, ut ipsa herbas perimat. At 

 quae ^ aliae segetes vel umidae moveri possunt, 

 melius tamen siccae sariuntur, quia sic tractatae 

 non infestantur rubigine ; hordeum vero nisi siccissi- 



6 mum tangi non debet. Fabam multi ne sariendam 

 quidem putant, quod et manibus, cum maturuerit, 

 ducta secernatur a cetera runcatione * et internatae 

 herbae faeno reserventur. Cuius opinionis etiam 

 Cornelius Celsus est, qui inter ceteras dotes eius ^ 

 leguminis hanc quoque enumerat, quod sublata 

 faba faenum ex eodem loco secari posse dicat. Sed 

 mihi videtur pessimi agricolae committere ut satis 



^ permittat S, Limdstrom : permittit AE, et vulgo. 



* esset ac, Ursinus, Gesn., Schn. : erat SA, Lundstrom : 

 erit R, vett. edd. 



^ At quae Lundstrdm : atque codd., Schn. : at aliae segetes, 

 quae vtilgo. 



* runca 8A^, Lundstrom. 



* eius om, R, edd. ante Schn. 



I83 



