LUCIUS JUNIUS MODERATUS COLUMELLA 



XIII. Eius autem ratio cum Italici generis futuris 

 agricolis turn etiam provincialibus tradenda est; 

 quoniam in longinquis et remotis fere regionibus 

 istud genus vertendi et subigendi agri minime 

 usurpatur, sed aut scrobibus aut sulcis plerumque 



2 vineae conseruntur.^ Quibus autem ^ mos est scro- 

 bibus deponere, fere per tres longitudinis, perque 

 duos pedes in altitudinem cavato solo, quantum 

 latitudo ferramenti patitur, malleolos utrimque iuxta 

 latera fossarum consternunt, et adversis scrobium ^ 

 frontibus curvatos erigunt ; duabusque gemmis supra 

 terram eminere passi * reposita humo cetera coae- 

 quant : quae faciunt in eadem linea intermissis 

 totidem pediun scamnis, dum peragant ordinem. 



3 Turn deinde relicto spatio, prout cuique mos est 

 vineas colenti ° vel aratro vel bidente, sequentem 

 ordinem instituunt. Et si fossore tantvun terra 

 versetur, minimum est quinque pedum interordin- 

 ium, septem maximum; sin bubus et aratro, mini- 

 mum est septem pedum, satis amplum decem. 



4 Nonnulli tamen omnem vitem per denos pedes in 

 quincuncem disponunt, ut more novalium terra 

 transversis adversisque sulcis proscindatur. Id genus 

 vineti non conducit agricolae, nisi ubi laetissimo solo 

 vitis amplo incremento consurgit. At qui pastina- 

 tionis impensam reformidant, sed aliqua tamen 



^ Post conseruntur omnes hahent Scrobibus vineta sic 

 ponuntur, quae ex lemniate orta Schneider inclusit. 



* autem (aut A) SAacM, vett. edd. : vitem Aid., Oesn., 

 Schn. 



^ scrobum SAnc. 



* passim ac, vett. edd. 



5 colenti SAcM, et plerique : colendi a, Ursinus, Schn. 



310 



