LUCIUS JUNIUS MODERATUS COLUMELLA 



annorum longam seriem ad hanc altitudinem vitis 



2 perducenda est, Ceterum quanto est umidius 

 solum et caelum, placidioresque ^ venti, tanto est 

 altius attollendum iugum. Nam laetitia vitium 

 patitur se celsius evagari,^ fructusque summotus a 

 terra minus putrescit : et hoc uno modo perflatur 

 ventis, qui nebulam et rorem pestiferum celeriter 

 adsiccant, multumque ad deflorescendum et ad 



3 bonitatem vini conferunt. Rursus exilis terra et 

 acclivis torrensque aestu, vel quae vehementibus 

 procellis obnoxia est, humilius iugum poscit. At si 

 cuncta competunt voto, iusta est altitudo vineae 

 pedum quinque ; nee tamen dubium, quin tanto 

 melioris saporis praebeat mustum, quanto in editiora 

 iuga consurgat.^ 



XX, Pedatam vineam iugatamque sequitur alli- 

 gatoris cura, cui antiquissimum esse debet, ut supra 

 dixi, rectam conservare stirpem nee flexum * ridicae 

 persequi, ne pravitas statuminis ^ ad similitudinem 

 2 sui vitem configuret. Id non solum ad speciem 

 plurimum refert, sed ad firmitatem et ubertatem,^ 

 perpetuitatemque. Nam rectus truncus similem 

 sui medullam gerit, per quam velut quodam itinere 

 sine flexu atque impedimento facilius terrae matris 

 alimenta meant ' et ad summum perveniunt ; at 



^ placidioresque Gesn., Schn. : humidioresque acM, edd. 

 ante Oesn. : umidiores quae SA. 



* partitur se (sae S) celsius evaciri SA : patitur celsius 

 evocari Schn. 



' quin vites . . , praebeant , . . consurgunt vulgo : vitas 

 deest SAacM : preheat acM ; praebeant SA : consurgat cM ; 

 consurgant SA. 



* plexum SA, et deinde radice ScM. 



^ statuminis scripsi : statuminis nisi M : statum nisi a : 

 statu insidii SA : statumis insidi c : statuminum edd. 



