^^ — 



Carbone Coss. duo Metelli fratres eoJem die alte- 

 rtitn ex Thmcia, alteriitri ex S.irdinia triiiinphum 

 egerunt, nunliatumcfiie Roinae est, Cimbros e Gal- 

 lia in Italiam transiisse. Post Siipione Nasia et 

 Calpurnio Coss. Jiigurthae Niimid.inim regi bellum 

 iniatum est, qund Adlierb.ilein , et Hiemsalein Mi- 

 cipsae filios fratres suos reges;, et populi Rornani 

 atnicos interemisset. Missiis ad versus eutn consul 

 Calpurniiis Hestia, corruptiis regis peccunia, pacetn 

 cum eo flagitiosis-imam fetit, et a Senatu improba- 

 ta est. Püstea contra eundcm inserjiienti anno 

 Spurius PcsturniiJS Albiniis profectus est. Is quoque 

 per fr.itretn ignoininiose contra Numidas pugnavit. 

 Tertio rnissus est Quintiis Caeciliiis Metellus con- 

 sul. Is — Jugurtliam variis praeliis — civitates ip- 

 sius coepit. Et cum jam finem belle positurus es- 

 set, successum est ei a Gaio Mario. Is Jugiirth.im 

 et ßoccluim, Mauretaniae regem, qui auxiliiim Ju- 

 gurtliae ferre coeperat, pariter superavit. XC mil- 

 lia armatorum ad intcrnecionem cecidit. Aliquanta 

 et ipse oppida Niunidiae cepit, belloque terminum 



fjosuit, capto Jngurtha per quaestoretii siium Corne- 

 ium Syllam ingentem viruin, tradente Bocclio Jii- 

 gurtham, qui pro eo ante piignaverat. A [Vl^rco 

 ■Junio Sillano, coliega Quinti Metelli, Cimbri in gal- 

 lia- victi sunt, et a Minutio — 



S. 3i Sp. I. Cordici et Tribelli, et a Servilio 

 I Cipione in Hispania — nascitur inatre Hei via no- 

 mine, patre — Viilsc. genere. Eodem tempore quae- 

 dam virgo, de Pioma in Apnliam pergens, ictu ful- 

 tninis exanimata est, Omnibus sine scissura aliqua 

 vestimentis ademptis, ac pectoris pediiinq«ie vincii- 

 ]is monilibus etiatn annulisque disciissis, inlaeso cor- 

 pore nnda jacm't. Equus qiioqiie »jus pario modo 

 frenis et cingulis peremptus jacuit dissolutis. 



Liber Q uintus, 



S. 31 Sp. 1. Dum — geritur, Romani consu- 

 ]es Marcus Mallius et Quintus Caepio a Cimbris et 

 Teutonis et Tugiirinis et Ambronibiis, quae erant 

 Germanorum et Gallorum gentes, victi sunt juxta 

 flumen Rodanum, et ingenti internecionc etiam ca- 

 stra sua, et magnam partem exercitus perdiderunt. 

 Timor Romae grandis fuit, quantus vix Hannibalis 

 tempore pimicis bellis, ne iterum Galli Romam ve- 

 nirent. Ergo Marius post victoriam — 



— Sp. 2. Catulnm. Cum Cimbris itaque conflixit 

 et duobus praeliis CG m. Iiostium cecidit, LXXX m. 

 cepit, et ducem eorum Teutomodum perpulit, prop- 

 ter quod meritum absens Consul est factns. Inte- 

 rea Cimbri et Teutones, quorum copia adhuc infi- 

 nita erat, ad Italiam transierunt. Interim a Gaio 

 Mario, et Quinto Catulo contra eos dimicatnm est; 

 «ed a Catuli parte feliciiis. Nam praelio, qnod si- 

 mul ambo gessenint, CXL m. aut in pugna, aut in 

 fuga caesa sunt, LXm. capta. , 



3fiä S5. XX. ^cft I. 182(5. 



= 18 



S. Zi Sp. Romani — crlne cervicibus — Nam- 

 que aliae concursu — invicem fascibiis — funibus ad siia 

 coUa ligatis, equorunique crnribus protractae interie- 

 runt; aliae laqueo — pependerunt. Quaedam dum se 

 snspenderet, duos filios, trajectis per coUa eorum 

 laqueis, ad suos pedes vinxit. Ita bis — Gall. occi- 

 sa — His bellis finis fuit triumphus utrique de- 

 cretus. 



S. 33 Sp. I. Sexto Julio Caesare, et Lucio 

 Marco Philippo Coss. DCLVIII. anno ab U. C. cum 

 propc alia belLi cessarent, in Italia gravissimum bel- 

 lum Picenses, Marsi, Pelignique moverunt. Qui — aliu» 

 consul. Duces auteai ad versus Romanos Picenlibiis 

 et Marsis fuerunt I'itns, Hnetius, Gerius, Asianus, 

 Titus Legennius, Chientius AIvus. A Romanis con- 

 tra eos bene pugnitutn est. A Gaio Mario, qui se* 

 xies consid fuerat, et a Gneo Pompeio, maximc ta- 

 rnen a Lucio Cornelio Sylla, qui inter alia egregia 

 ita Cluentium hostium ducem cum magnis copiis 

 fudit, ut ex suis unum amittcrct. Quadriennio cum 

 gravi tarnen calamitate boc bellum tractum est: 

 quinto decimo anno finem accepit per Lucium Cor- 

 nelium Syllam consulem, cum antea in eodem hello 

 ipse multa strenue, sed Praetor gessisset. - Ipso in 

 tempore dira prodigia visa sunt. Nara sub — visa 

 est. Tunc eliam omnium — insigne. 



S, 34 Sp. 1. Anno U. C. DCLXM. primutn 

 Romae — Mirius sajfies Consul — mitteretnr. Q::ara 

 Sylla commotus, cum exercitu ad Urbem venit, illic 

 contra Marinin et Sulpitium dimicavit. Primus in 

 Urbem armatus ingressus est; Sulpitium interfecit, 

 Marium fugavit, atque ita ordinatis consulibus in 

 futurum annum Gnejo Octavio et Cornelio Cinna 

 ad Asiam profectus. Mithr. — in circuitu in Bosph. 

 — Rom. Polcmene et Nicomede. Inde et Eph. — 

 etiam Mathone — suum cum CXX millibus — apud 

 Pireum non longe ab Atlienis obsedit, et ipsas cepit. 

 Postea commisso praelio contra Arcbelaura," ita eum 

 vicit, ut ex CXX mill. vix X Archeiao superessent; 

 ex Syllae exercitu XIII tantum homines interfice- 

 rentur. Hac pugna Mittridates cognita LXXm. elec- 

 tissima ex Asia Archeiao misit, contra quem Sylla 

 ilerum commisit primo praelium. XV m. hostium 

 interfecta sunt, et filius Archelai Diogenes; secundo 

 omnes Mithridatis copiae extinctae sunt; Archelau» 

 ipse nudus in paludibus latuit. Hac re audita Mi- 

 thridates jussit cum Sylla — 



S. 35 Sp. I. Vicit, alios in fidem accepit -— 

 his, q^iae occup. — haberet. Nam dum Sylla in 

 Achaja, »tque Asia Mithridatem vicit, Marius, qui 

 fugatus erat, et Cornelius Cinna, unus ex Coss., bel- 

 lum in Itolia reparaverunt, et ingressi urbem Ro- 

 mam nobilissimos e Senitu et consulares — com- 

 pulerunt. Universus reliquus Senatus ex Urbe fu- 

 giens ad Syllam in Graeciam venit, orans ut patri- 

 ae subveniret. llle — 



— Sp. a a Capaa. Tum VI m. ejus occidit, sex 



2i 



k: 



