(114 ) 
placentae aan dat der stigmata gelijk ie, mag men recds 
hieruit vooronderstellen, dat, ofschoon in bijna alle Orchi- 
deen, aan de zijde van het gynostemium tegenover het 
labellum, iets lager dan de anthera, maar één enkel stigma 
in de gedaante van een met slijmachtige stof bedekt in- 
druksel of verhooging zigtbaar is, ook deze toestand door 
eene onregelmatige en onvolkomene ontwikkeling wordt te 
weeg gebragt, en drie stigmata eigenlijk den grondtypus 
uitmaken. Deze opvatting wordt door de meer genoemde 
geslachten Apostasia en Neuwiedia bevestigd, in welke drie 
stigmata aan de punt van het gynostemium of aan het 
vrije bovengedeelte van den stylus tot eene eenigzins knods- 
vormige, drielobbige massa ineenvloeijen, waarvan de lobben 
of stigmata tegenover de binnenste deelen van het perigo- 
nium staan. Indien men dit getal der stigmata voor deze 
familie als het normale aanneemt, wordt het waarschijnlijk, 
dat de twee stigmata, die tegenover de binnenste perigo- 
niale bladeren staan, geheel onontwikkeld. blijven, of in 
accessoire deelen, b. v. in het rostellum of de antherenholte 
(androelinium), overgaan; terwijl alleen dat, hetwelk tegen- 
over het labellum, aan de voorzijde van het gynostemium 
onder de anthera geplaatst is, tot ontwikkeling komt; — 
of wel, dat het stigma, in den toestand althans, waarin het 
in de meeste Orchideen wordt aangetroffen, uit de zamen- 
groeijing (symphysis) van de twee tegenover de binnenste 
bladeren van het perigonium geplaatste stigmata ontstaan 
is, terwijl dat tegenover het labellum doorgaans geheel 
vergroeit. De opmerkelijke organisatie van het gynostemium 
in Anaectochilus, Hetaeria en eenige andere geslachten van 
de afdeeling der Neottie'n pleit oogenschijnlijk voor die 
zamensmelting uit oorspronkelijk twee stigmata. In deze 
geslachten zijn de beide stigmata zijwaarts aan de voor- 
zijde van het gynostemium meer of min van elkander ver- 
wijderd en loopen elk onder de anthera in een binnen- 
