( 237 ) 



spelden bezaaiden belon aanleiding zou hebben gegeven, kun- 

 nen wij bezwaarlijk gelooven; want de belon lag dieponder 

 den grond en was bestemd een zwaren bnvenlast te dra- 

 gen. Zij werd dus van alle zijden in elkander gedron- 

 gen, hetgeen het tegenovergestelde is van hangende of 

 zwevende bepleisteringen. 



In de laatste jaren heeft men in Engeland, bij groote 

 gebouwen, in het metselwerk lange reepen koper geplaatst; 

 dit is ook toegepast op beton, waarin lange houten latten 

 Kijn gelegd. Dit geschiedde met het doel om den zamen- 

 hang en de onbuigzaamheid te vermeerderen en kon dus 

 van toepassing zijn voor funderingen op het staal aange- 

 legd. De beroemde ingenieur brunel heeft dit door proe- 

 ven bewezen en later heeft men ook in Oostenrijk de 

 proef daarvan genomen. 



Maar dit geschiedde met lange reepen koper of met 

 houten latten : de nietige afmetingen der spelden maken 

 de vergelijking daarmede onmogelijk. 



Wij kunnen voor deze vreemde vermenging geene reden 

 vinden, maar moeten die aan toevallige omstandigheden 

 toeschrijven. In die meening bevestigt ons het stuk steen, 

 door ons medelid den Heer van breda hier vertoond, 

 waarin niet alleen eene menigte spelden, maar zelfs ringen, 

 pijpsteelen, duiten enz. vermengd zijn. Uiterlijk heeft dit 

 stuk het voorkomen van steen en doet in hardheid voor 

 den beton van Maastricht niet onder. Wij hebben daarom- 

 trent berigten ingewonnen, zoo van den Hoofdingenieur 

 van den Waterstaat in Friesland, als van den Heer J. J. 

 BRUINSMA te Leeuwarden; de eerste was toenmaals als In- 

 genieur werkzaam in de provincie Friesland, de tweede 

 heeft die stoften met veel naauwkeurigheid onderzocht en 

 scheikundig geanalyseerd. Yolgens die berigten is deze 

 steenharde massa gevonden in den jare 18:}7 op den vloer 

 eener sluis ann de Lemmer. Op den vlner l,^gf•n zwaljien 



