( 143 ) 



dl'. Maas, en langs Je Zuid-Willemsvaart ojj de kalkarme 

 zandgronden van Noord-Brabant. Het zijn de verweerde, 

 losse bovenlagen van het tufkrijt, welke ougebrand gebe- 

 zigd worden. Of men den harden steenkalk van het Lim- 

 burgsche krijt, gebrand, ter bemesting bezigt, is mij onbe- 

 kend. 



De gewone zoogenoemde Maaskalk, hier te lande alge- 

 meen als metselspecie in gebruik, is bergkalk uit de steeu- 

 koolvorming, waarvan de meest noordelijk voor den dag 

 komende lagen, te Visé gevonden worden. Als meststof 

 komt die hier te lande veel te duur te staan; maar in de 

 omstreken van Tiel is hij, met het beste gevolg, door den 

 Nestor van onzen landbouw, den Hoer van buakell van 

 DEN ENG, gebezigd, tot het dooden van de slek op de tarwe- 

 en koolzaadvelden, en kan daarvoor niet genoeg worden 

 aanbevolen. 



De tertiaire gronden van Nederland, zoowel die van 

 Twenthe en het Zutphensche als de Limburgsche, bevatten 

 geenen of zeer weinig kalk, zoodat zij te dien opzigte 

 voor den landbouw niet in aanmerking kunnen komen. 

 Mergelklompen liggen er zeker in verspreid *), maar in 

 zulk eene geringe hoeveelheid, dat het zelfs geene rekening 

 kan geven om die tot het branden van cement op te zoe- 

 ken, waartoe zij waarschijnlijk te gebruiken zouden zijn. 

 In de scheikundige werkplaatsen van het Athenaeum te 

 Deventer, is eene ontleding van zulk eenen mergelkoek, 

 uit den leem van Ootmarssum, volbragt door den heer 

 .1. HASSELO, waaruit blijkt, dat die bestaat uit : 



Water ^.171. 



Bewerktuigde stoffen 1.321. 



*) Bofifim van Nederland, II, biz. 193 en 206. 



