( 67 ) 



24.83 (l'"s' 1" CELSIUS). 



Vermenigvuldigt meu dit getal met de waarde van ééne 

 calorie in absolute arbeidseenheden uitgedrukt, dat is met 



--, dan verkrijgt meu het electrodynamisch aequivalent der 



reactie of de electromotorische kracht van een toestel van 

 DAXiELL iu absolute maat. Derhalve is 



24.83.^ = 10358.10' 



en 



{i = 2.430.10-'». 



Hieruit volgt voor het mechanisch aequivalent der warmte 

 A = 421.1. 



Dit getal stemt zeer goed overeen met 419.5, vroeger 

 met behulp van andere proeven van jolle gevonden. Van 

 de waarde, die algemeen als de uaauwkeurigste wordt aan- 

 genomen, wijkt het niet meer af dan de waarschijnlijke fout 

 minstens moet bedi'agen. Helmholtz beweert namelijk, dat 

 het getal 423.55 als tot op j pCt. na zeker kan be- 

 schouwd worden. 



De naauwkeurigheid, waarvoor de galvanische bepalingen 

 van het mechanische aequivalent der warmte blijken vat- 

 baar te zijn, verdient eenige opmerking. Bij alle vermelde 

 proefnemingen, die eene afwijkende uitkomst geven, kan 

 men de bron van onzekerheid gemakkelijk aanwijzen, be- 

 halve bij die van vON quintus iciliüs, tegen welke 

 misscliien alleen zou kunnen aangevoerd worden, dat de 

 waargenomene warmteontwikkeling wel wat groot was en 

 bij de coiTectie voor het warmteverlies van den calorimeter 

 aan te groote fouten blootstelt. De juiste bepaling dezer 

 correctie is inderdaad de grootste moeijelijkheid, die men 

 bij caloriraetrische proeven ontmoet, en het komt mij daar- 

 om niet onbelangrijk voor, op te merken, dat men, bij de 



5* 



