( 133 ) 



van 3 mm. dikte is aau het eene einde met den conduc- 

 tor B, aan het andere met de gaspijpcn van het huis ver- 

 bondon en daardoor naar de aarde afgeleid. Aan den draad 

 kunnen naar verkiezen takken EP bevestigd worden. 



De zijdelingsche ontlading uit den hoofddiaad, bij elke 

 vonk, die van A op B overspringt, kan op verscliillende wij- 

 zen aangetoond worden. Een volta'scIi pistool, welks eene 

 knop den draad raakt, terwijl de andere knop afgeleid of 

 slechts met eene niet te kleine geïsoleerde metaalmassa in 

 aanraking is, ontploft. Een klein Leidsch fleselije, met den 

 knop zeer nabij den draad geplaatst, ontvangt eene zwakke 

 doch duidelijke positieve lading. liet beste middel van on- 

 derzoek is echter de vonkenmikrometer van kiess. Bij den 

 door ons gebruikten mikrometer hebben de koperen knoppen 

 eene middellijn van 1.5 mm.; de schaal geeft den afstand 

 der knoppen in tienden van millim. aau. 



Bij het onderzoek van ontladingen uit den hoofddraad 

 werd de vaste knop met het glazen staafje, waardoor hij 

 gedragen wordt, weggenomen; de beweeglijke knop eerst in 

 aanraking gebragt met den draad, daarna teruggedraaid tot- 

 dat de vonken ophielden. Deze knop was in alle te ver- 

 melden proeven door een' draad afgeleid naar de ijzeren kag- 

 chel van het vertrek, die op eene zinken plaat stond. 



Het bleek spoedig, dat de grootste slagwijdte der zijde- 

 lingsche ontlading niet met groote naauwkeurigheid kon be- 

 paald worden, welligt door eene ongelijkmatigheid in het 

 draaijen der machine of wegens andere storende oorzaken, 

 die wij niet konden opsporen. Bij kleine afstanden springt 

 telkens eene vonk zijdelings af, als eene vonk van A op B 

 overgaat. Vermindert men den afstand, zoo beginnen de von- 

 ken te intermitteren, eindelijk blijven zij geheel uit. Bij eene 

 slagndjdte van 3 centim. tusschen A en B, sprongen nog 

 geregeld vonken van den draad op den knop des mikrome- 

 ters over op den afstand van 3 mm., zij werden daarna on- 



