( 201 ) 



sclieu deu toren eu de poolster bij hare grootste oostelijke 

 afwijking met het universaalinstrument van dollond. Dit 

 werd op het plat van het Observatorium juist boven den 

 kijker opgesteld. Op deze wijze vond men als azimutli van 

 den domtoren 43° 33' 4" ten Westeu, van het Noorden af- 

 gerekend. Daar de lengte van eene secunde op de aarde is 

 = 3 O '.87, volgt hieruit voor het gezochte breedteverschil 

 18". 59. De breedte van den dom is volgens kraaijenhovi' 



52' 5' 27".94 

 18".59 



Breedte observat. 52" 5' 9". 35 



Deze verschilt dus met de astronomisch bepaalde 1". 18. 

 De hoogleeraar otidemans vond bij de breedte-bepaling te 

 Leiden een verschil = 0".8i. In beide gevallen was de 

 door KRAAiJENHOFi' gcvondêue breedte kleiner dan de astro- 

 nomische. 



DE LENGTE VAN HET OBSEEVATORIUM. 



Daar er te weinig astronomische bepalingen voorhanden 

 waren, om hieruit de lengte met eenige zekerheid af te 

 leiden, werd deze uit de metingen van keaajjenhoff be- 

 paald. Om zich echter te verzekeren van de voldoende naauw- 

 keurigheid dezer bepalingen, werden deze eerst vergeleken 

 met de lengte der Leidsche sterrewacht, die door den hoog- 

 leeraar KAïSEK uit sterrebedekkingen was bepaald geworden. 



Volgens KRAAiJENHOFF is de lengte der Lodewijkskerk 

 te Leiden 



8°i 37^.5] ten oosten van Parijs. 



liet azimuth en de afstand van deze kerk tot het obser- 

 vatorium was bekend (oud. Diss. p. 90). De afetand was 

 426 el, en het azimuth ten oosten 76' 40'. Daar eene se- 



