{ 371 ; 



Eeeds iii vroegere, in de werken der Akiidemie opgc- 

 iiomeue verhaudeliugeu, luad de Heer stamkarï de methode 

 van AiRY en andere geleerden tot het leereu kennen of 

 vernietigen der afwijkingen van het kompas, voortgebragt 

 door de aantrekking van het scheepsijzer, aan zijne gron- 

 dige theoretische ontwikkeling van het vraagstuk getoetst, 

 en bovendien de middelen aangewezen om, voor zoo ver 

 die invloed van het ijzer op het kompas na verloop van 

 tijd en op grootere afstanden verandering had ondergaan, 

 daarvoor de noodige correetiën toe te passen. De middelen, 

 door ons geacht medelid toen in dien ziu uitgedaclit, wer- 

 den getoetst aan hetgeen de waarnemingen aan boord van 

 eenige Eugelsche schepen hadden geleerd ; en zelfs het vol- 

 gens zijn denkbeeld gedurende de reis jioodwendig ver- 

 plaatsen der magneetstaven, die het kompas volgens airy's 

 methode van alle afwijkingen nagenoeg vrij maakt, — ook 

 dit werd door een voorbeeld aangetoond, op zee met goed 

 gevolg te kunnen geschieden. 



Het zij hierbij evenwel herinnerd, dat, noch de wijze 

 van adjusteren der kompassen, volgens airy's methode, of 

 het verplaatsen, volgens den Heer stamkakt, noch het cor- 

 rigeren der locale attractie voor de verschillende koersen, 

 die het schip vóór ligt, door middel van rondzwaaijen eii 

 liet zoo doende vooraf opmaken eener tabel van afwijkingen, 

 noch eenige andere tot heden gevolgde wijze, in geen opzigt 

 vrijstelt, om gedurende de reis door middel van waarne- 

 mingen van hemelligchamen of verwijderde aardsche voor- 

 werpen herhaaldelijk de aanwijzing der kompassen te con- 

 troleren. Zoodat, wanneer bij min gunstige omstandigheden 

 op groote reizen en gedurende achtereenvolgende dagen, de 

 gelegenheid tot het verrigten dezer waarnemingen ontbreekt, 

 er nieuwe twijfel kan ontstaan, in hoeverre de kompassen 

 andere afwijkingen hebben verkregen. 



Vreemd is het dus geenszins, dat men bij het gedurendi 



