(16) 



Qu£e quidem Rousseauvii principia ab omnibus in Gallia scriptoribus 

 novarum rerum cupidis sumrno cum applausu excepta atque defensa|>unt. 

 Non est profecto, quod hic eorum nomiiia receiiseamus : neque tamen 

 silentio prfeterire licet \'irum famosum , acutissimo ingenio et summa 

 ratiocinandi vi prseditum, Siejes, qui illam de suprema populi potestate 

 doctrinam ad res ])ublicas constituendas et administrandas transferre stu- 

 duit et adhibere. In Germania vero magni nominis philosopbi, ut Kant, 

 Fichte, Hejdenreich, aliique quani plunmi scriptores, Rousseauvii vel 

 Hobbesii principia de summi imperii origine , vi atque natura amplexi sunt, 

 vel temperata utriusque auctoris doctrina , mediam quandam elegerunt viam. 



Verum receutissimis temporibus sententia eorum, qui ciyitatis et im- 

 perii origines in conventione queerebant , communi virorum doctorum 

 consensu jam comprobata et stabibla, ab aliis denuo acerrime irapugnari 

 coepit. Quum enim scriptores pohtici , conventionis ilhus vi et natura 

 perperam plerumque intellecta, vel intolerabilem principum tyrannidem, 

 vel eBfrenatam popuh dominationem constituisseut; neque negari possit, 

 principia illa in reium publicarum disciplinam totiusque humani generis 

 conditionem stepius funestissimos liabuisse effectus : evenit , ut, quod 

 scriptores pohtici peccassent, ipsi doctrinae de imperii origine in popuh 

 conventione quasrendii teraere tribueretur, eamque plures non jam ab 

 erroribus hucusque comniissis hberarent, sed falsam, omniumque cala- 

 mitatum pubhcarum causam omnino condemnarent. Ad hos auctores ad- 

 versae scholoe addictos prreserlim pertinent in Galha Bonald, Le Maistre, 

 La Mennais } in Germania ^ncillon , Koeppen, Zachariae ^ inter quos 

 lamen omnes et veritatis amore, et doctrinse copiis, et orationis acumine 

 eminet Carolus Ludcvicus de Haller. 



Quamvis autem in dubium vocari non possit, scriptores illos gravis- 

 simorum argumentorum , cum ex ratione , tum ex historia j)etitorum , 

 apparatu receptam opinionem irapugnasse; equidem tamen fateor, mihi 

 subtihtatem eorum nequaquam satisfecisse. Nam etsi ego quoque firmiter 

 persuasum habeam, summi imperii originem in popuh consensu quae- 

 rendam esse; minime tamen possum vel Hobbesii vel Rousseauvii senten- 

 tise adstipulari. 



