(61 ) 



§ II. DE VULNERIBUS COSTARUM ET FIDRO -C ARTILAGINUM. 



Costse possunt frangi , contundi et luxari; ultima hffic affeclio (1), 

 nihll prs! se fert lethale , facile enim luxatag reponuntur : at non idem 

 dicendum est de fracturis ipsarum contusionibusque : singulam liarum 

 laesionum exponere nunc debemus. 



Rariores sunt costarum fractiirse (2), quod e curvatura illarum, articii- 

 lationis mobilitate et demum in nonnullis ex situ petendum esse videtur. 

 DifficilUme prima costa frangitur (3) sicut et ultima, ex eo quod prima 

 profundius sita est, tota quanta clavicula obducitur et fortioribus inus- 

 culis subjacel qui hujus fracturam cavere possunt. Ultima e contra, 

 quae vaga dicta fuit et fluctuans, adeo in quovis sensu mobilis est ut 

 vis exigatur ingens quS hsc frangi possit (4). Omnes caus£e costarum 

 fracturam determinantes e contusionibus oriuntur, quEe intensitate va- 

 riant et quae niuic costam rumpunt in ipso contusionis loco, nunc autem 

 ipsam frangunt, dum in utraque costarum extremitate premunt , uti 

 verbi causa, quum homo quis dorsum muro appHcatum habens curri- 

 culo in sterno ita premitur, ut una pluresve costse frangantur. Secundum 

 directionem fragmentorum fractorum , omnes fracturfe costarum in binas 

 species dispescuntur, in illas scilicet quarum fragmenta in Thorace vel 

 mtus spectant, et in illas quarum fragmenta extus diriguntur (5); magna 

 pro stabilienda prognosi ex hac consideratione differentia surgit. 



Qusenam est proponenda opinio de lethalitate fracturarum costarum ? 

 Hippocrates, ut refert Mahon (6), declarat exitum incertum esse unic^ 



(0 Mahon, med. leg., lom, II. pag. „6. Declaral luxationem costarum morlis causam 

 nunquam fier., nisi Isdantur graviter orgaua Tboracica aut meduUa spinalis. Al yero nescio 

 quomodo hujusmodi luxatio posset, si sola existit, medullam Isdere. 



(2) Boyer, malad. chir. , vol. II. pag. 68. Edit. Bruxellensis. 



(o) Duverney, malad. des os, t. I. pag. 268. 



C^) Petit, maladies des os, tom. II. pag. b-j. 



(5) Duverney, maladies des os, fom. I. pag. 264. Boyer, l!b. laud., vol. II. n,-,o. CS. 

 retit, maladies des os, tom. II. pag. 58. ° 



(6J Med. legale, tom. II. pag. ,i5. 



