dier -wijkt ten eenenmale van alle overige herten 

 af, doordien beide seksen van geweijen voorzien zijn. 

 Het is bovendien gekenmerkt door de grootte en 

 gestalte dezer geweijen, evenzeer als door zijne tot 

 tusschen de hoeven met haren bedekte pooten. De 

 geweijen van het rendier hebben eenen zeer grooten 

 omvang; zij zijn glad, in verscheidene grootere en 

 kleinere takken gesplitst, min of meer zamengedrukt, 

 en bij oude voorwerpen aan het bovengedeelte en 

 aan de zeer groote, dikwijls van zijtakken voorziene 

 oogtakken, veelal zeer breed en afgeplat. De haren 

 van het rendier zijn zeer grof, digt geplaatst en 

 onder den hals zeer lang: zij zetten zich tusschen 

 de hoeven voort en komen derhalve op de onderzijde 

 der pooten te voorschijn; ook de neus is geheel 

 met fijne haartjes bedekt. Het rendier heeft omstreeks 

 de grootte van eenen ezel en is ook niet hooger op 

 de pooten dan deze. Oude voorwerpen wegen 

 ongeveer 200 pond. Het draagt den hals veelal 

 horizontaal. Het haar is in den zomer bruinachtig, 

 in den winter witachtig. Het verblijf van het rendier 

 schijnt beperkt te zijn tot de landen binnen of nabij 

 ilen noord-poolkring gelegen. Het komt aldaar, 

 zoowel in de Oude als in de Nieuwe Wereld voor. 

 In Europa is het beperkt tot de Noordelijke deelen 

 van Scandinavië, Finland en Rusland. Het werd 

 oorspronkelijk ook in IJsland aangetroffen, in de 

 twaalfde eeuw van onze tijdrekening aldaar echter 

 uitgeroeid, en eerst in het begin der vorige eeuw 

 op nieuw weder ingevoerd. Het schijnt, dat reeds 

 .hilius Caesar eenige kennis van dit dier gehad heeft; 

 maar de verhalen, dat het destijds, gelijk in 

 voor-historische tijden, in Duitschland of zelfs op de 

 Pyreneën geleefd heeft, zijn niet bewezen. Levende 

 rendieren werden het eerst in het begin der zestiende 

 eeuw naar Middel-Europa gebragt. Elkeen, die een 

 dezer dieren levend waarneemt, wordt getroffen door 

 het eigenaardige verschijnsel, dat men, wanneer zij 

 stappen, bij eiken stap, een geluid verneemt, gelijkende, 

 ofschoon het veel sterker is, op dat, hetgeen 

 voortgebragt wordt bij het kunstmatig knakken der 

 geledingen van onze vingers : het moet derhalve als een 

 natuurlijk knakken der geledingen beschouwd worden. 

 Wanneer deze dieren snel willen loopen, draven zij met 

 groote stappen. Hun voedsel bestaat uit de knoppen 

 van boomen en heesters, even als uit mos, voornamelijk 

 het zoogenaamde IJslandsche mos, hetgeen om deze 

 reden veelal ook Rendier-mos genoemd wordt. 

 Wanneer het voedsel op hunne gewone woonplaatsen 

 ontbreekt, vereenigen zij zich tot, somtijds zeer groote, 

 troepen, en verhuizen gezellig naar meer vruchtbare 

 streken. Het wijfje draagt veertig weken en brengt 

 telkens slechts één jong ter wereld, welks verdere 

 ontwikkeling vrij spoedig plaats heeft, vermits de 

 horens reeds acht dagen na de geboorte te voorschijn 

 komen, en het reeds na verloop van twee jaren 

 volwassen is. In Amerika werd het rendier niet 



getemd; het is daarentegen het nuttigste huisdier voor 

 de bewoners der koude streken van de Oude Wereld. 

 Het vervangt aldaar, vooral in Lapland, de plaats 

 van alle overige eetbare huisdieren, en maakt den 

 voornaamsten rijkdom der inwoners uit. De rijksten 

 onder deze bezitten somtijds kudden van 500 tot '1000 

 stuks. Intusschen wordt de waarde van een rendier in 

 dit land ver beneden die onzer huisdieren geschat, en 

 maakt men uit de melk dezer dieren wel kaas, maar 

 geen boter. Voor de slede of den wagen gespannen, 

 gebruikt men deze dieren steeds enkel, en deze 

 voertuigen mogen ook niet meer bevatten dan een 

 persoon en omstreeks tien pond vracht. Op deze 

 wijze kan men intusschen dagelijks 12 tot 15 uren 

 afleggen. Overigens maakt zich de Laplander elk deel 

 dezer dieren ten nutte, en zij strekken hem derhalve 

 tot vervulling van nagenoeg al zijne levensbehoeften. 



Gelijk het rendier staat ook de Eland, Cervus alces, 

 onder de herten, als liet ware, op zich zelven. De 

 eland is de grootste van alle hertsoorten. Het 

 mannetje bereikt tegen negen voet lengte, en zijn 

 gewigt bedraagt ruim 600 pond, waarvan echter 30 

 tot 40 pond op rekening der geweijen komen. De 

 wijfjes zijn eenigzins kleiner dan de mannetjes, en 

 niet zoo zwaar, te meer daar zij van geweijen 

 ontbloot zijn. De eland is zeer hoog op de pooten. 

 Zijn neus is geheel met haren bedekt, de snuit 

 gewelfd, de neusgaten zijn zeer ruim, de hoeven van 

 onderen zeer breed, de haren stug, en op den 

 hals en de schouders kort. De geweijen vormen, 

 elk, een groot, handvormig, van een kleiner of 

 grooter getal takken voorzien, en uit eenen tamelijk 

 korten steel te voorschijn tredend vlak. De haren 

 zijn in den zomer bruin, in den winter echter min 

 of meer in het grijsachtige trekkend. De eland bewoont 

 de gematigde streken van Europa en Noord-Amerika 

 tot aan den poolkring toe, is echter op vele plaatsen 

 geheel uitgeroeid. In Europa wordt hij slechts nog 

 van Oost-Pruissen tot Finland en in eenige streken 

 van Scandinavië aangetroflen, en zou ook aldaar 

 sedert lang geheel uitgeroeid zijn, indien dit niet 

 door strenge, beschermende wetten verhinderd werd. 

 Ook in Noord-Amerika zijn zij in de meeste bewoonde 

 plaatsen uitgeroeid, en in de overige streken van dit 

 werelddeel zeer verminderd. Zij worden, zonderlinger 

 wijze, door de Anglo- Amerikanen »Mose deer" genoemd, 

 terwijl dit volk den naam van »Elk" aan het groote 

 Noord-Amerikaansche Hert geeft. Intusschen schijnt 

 de eland van Noord-Amerika min of meer standvastig 

 van den onzen te verschillen. De eland houdt zich 

 gaarne in de nabijheid van het water en, het liefst, 

 in moerassige bosschen op. Zijn voedsel bestaat 

 voornamelijk in de bladeren en schors van boomen. 



Eene, ten minste in den tammen staat, zeer 

 bekende en in sommige opzigten eveneens op zich 

 zelve staande soort, is het Damhert, Cerviis dama. 

 Het is zeer gekenmerkt door zijne geweijen, die, 



