redden. Onvervaard trok hij zijnen houwer, sprong 

 in het water, greep zijnen broeder bij den arm, en 

 bragt den krokodil gelijktijdig zulk een geduchten slag 

 in den nek toe, dat het dier den man terstond losliet, 

 welke, door zijnen redder ondersteund, zwemmende 

 naar de kano terug keerde. De zware wonden die 

 hij daarbij bekomen had, zijnde het eene been van 

 acJiteren geweldig gekneusd en open gescheurd, 

 terwijl het andere gedeeltelijk van onderen verbrijzeld 

 was, veroorzaakten echter na twee dagen lijdens zijnen 

 dood. De krokodil was door de inlanders, na deze 

 op hem behaalde overwinning, niet meer gezien. — 

 In een land gelijk Borneo waar de voortteling dezer 

 reusachtige amphibiën door de omstandigheden zoo 

 zeer begunstigd wordt, en zij dan ook in alle waterrijke, 

 vlakke streken zeer menigvuldig zijn, is de inboorling 

 aan hunne vervaarlijke i'oofzucht zoo gewoon, dat hij 

 ze als met eene zekere onverschilliglieidbehandelt 

 en zelfs niet zelden zich geheel onbekommerd op 

 eene ligtvaardige wijze daaiaan blootstelt. Deze 

 vermetelheid is juist geen moed: zij ontspi'uit niet 

 uit het besef van dapperheid en het gevoel van kracht, 

 maar is veelmeer een gevolg van onbedachtzaamheid, 

 uit de gewoonte aan de gevaren ontstaan, waaraan 

 de half wilde bewoner van dit groote eiland van 

 zijne vroegste jeugd af zooveel hoort spreken 

 en aan welke hij zooveel blootstaat. Zoowel op 

 Borneo als in andere streken van den Archipel 

 gebruiken de inlanders evenwel de voorzorg, om 

 zich digt bij hunne woningen ten minsie een veilig 

 badplaatsje in de rivier aan te leggen. Dit bestaat 

 of uit een klein van bamboes of ander ligt hout en 

 bladeren vervaardigd huisje, hetwelk op een vrij 

 drijvend vlot rust, waaronder zich een afgesloten 

 vierkante bak bevindt; of zij slaan tot dat einde, 

 vlak bij den oever, eenige staken in den grond, die 

 met naauwe tusschenruiniten, van drie tot vier voeten, 

 boven het water uitsteken en in eenen halven cirkel, 

 op vijf voeten binnen de rivier zanienloopen. — Wat 

 de meening van Marsden betreft, ten opzigte van 

 zekeren tooverachtigen invloed, welken de krokodillen 

 op de in hunne nabijheid zich bevindende dieren 

 zouden kunnen uitoefenen : een invloed, waardoor deze 

 zoodanig verbijsterd en bedwelmd zouden worden, 

 dat zij angstig rondkruipende, den met strakke blikken 

 hen aanstarenden vijand al digtoi' en digter naderbij 

 komen en eindelijk, van schrik en benaauwlieid verstijfd 

 in diens niagt zouden geraken, hiervoor hebben 

 wij uit eigene ondervinding en waarneming evenmin 

 eenig bewijs kunnen erlangen, als wij dienaangaande 

 ergens in Indië iets stelligs van de inlanders zijn 

 te weten gekomen. Bijna even vruchteloos, althans 

 wat het wezenlijke der zaak betreft, zijne onze 

 navoisciiingen uitgevallen omtrent de zoogenaamde 

 heiligheid , waarin deze diei en zouden gehouden 

 wolden. Alles, wat wij nopens dit onderwerp van 

 zonderlinge bijgeloovigheid te weten zijn kunnen 



komen, bepaalt zich tot eenige dwaze sprookjes en 

 verwarde overleveringen, die bijna te ongerijmd zijn 

 om vermelding te verdienen. Op Java en Sumatra 

 namelijk gelooven de inlanders, dat er krokodillen zijn, 

 waarin eene menschehjke ziel huisvest zoodat die dieren, 

 als het ware, niets anders dan gemetamorphoseerde 

 menschen zouden wezen, die zich gedurende hun 

 leven aan veelvuldige misdaden hebben schuldig 

 gemaakt. Door het doen van valsche eeden en de 

 zelfverwensching, dat zij eenmaal een krokodil mogten 

 worden, bijaldien zij niet volgens hun geweten de 

 zuivere waarheid spraken, waren zij thans na hunnen 

 dood in dien akeligen en deerniswaardigen toestand 

 van zielsverhuizing overgegaan, en moesten zij nu, 

 in de gedaante van zulk een afzigtelijk gedrogt, 

 honderd en zelfs meer jaren lang, al naarmate zij 

 zulks zelve bezworen hadden, op de aarde verkeeren. 

 Soortgelijke verwcnschte en dubbelzinnige wezens 

 zouden echter zelilen of ooit aan hunnen gewezen 

 medemensch eenig nadeel toebrengen, hoezeer zij 

 zich meerendeels in de nabijheid van bewoonde 

 plaatsen ophielden, en in hooge mate de kunst 

 verstonden, dezelve ongemerkt, zoo niet geheel 

 onzigtbaar te kunnen naderen. Deze hoedanigheid 

 stelde hen in staat om zich vaak op korte afstanden, 

 tot schrik en afgrijzen, aan de dorpelingen te kunnen 

 vertoonen. Dezelfde ongerijmde denkbeelden koesteren 

 de Sundanezen op .Tava insgelijks van sommige groote 

 tijgers. Even grillig en onnatuurlijk als het zamenstel 

 van dit verhaal, zijn de begrippen, welke de Timorezen 

 van de krokodillen bezitten, begrippen, die, zoo men 

 de volksoverleveringen gelooven mag, in vroegere 

 eeuwen van een zeer barbaarsch gebruik vei-gezeld 

 gingen. De heer W. van Hogcndorp heeft de 

 hoofdtrekken daarvan in zijne beschrijving van het 

 eiland Timor medegedeeld, maar daarbij de fout 

 begaan, van ze op eene wijze voor te dragen, alsof 

 zij werkelijk aldaar nog in gebruik waren, hetgeen 

 inlusschen, volgens de verzekering van zeer oude 

 inboorlingen, die wij omtrent deze aangelegenheid 

 ondervraagd hebben, reeds toen, sedei't ongeveer 

 60 jaren, geenszins het geval meer was, terwijl men 

 thans nog slechts als van eene, in vroegere tijden 

 in zwang geweest zijnde instelling, daarvan hoort 

 gewagen. Peron heeft, zonder de verhandeling van 

 den heer van Hogendorp te kennen, insgelijks, in zijne 

 reisbeschrijving, van dit ongerijmde en afschuwelijke 

 gebruik melding gemaakt, doch op eene eenigzins 

 andere en naar het schijnt minder met de ware 

 toedragt der zaak overeenstemmende wijze; terwijl 

 hij ecliler, ten opzigte der uitoefening dier instelling 

 zelve beter onderrigt was, dan zijn voorganger. 

 Zie hier wat wij van de zaak zijn te weten gekomen, 

 Volgens het oude volksverhaal zouden de vroegere 

 koningen van Koepang de meening hebben gevoed, 

 dat zij afstammelingen waren van de krokodillen, 

 om welke reden zij aan deze dieicn, op bepaalde 



