zijn. De Arabieren van Nooiiloost-Afrika noemen 

 dit (lier »Oearan el Bahr", hetgeen rivier-hagedis 

 beteekent. Het maakt zich zeer nuttig door het 

 ■ i|i("t('n van kakkerlakken, die liet tot onder de daken 

 der hnizen gaat opzoeken. Men heeft in Nieuw-Guinea 

 eene soort, Faranus pranirius, die van de overigen 

 afwijkt door hare slankere gestalte en hare fraaije 

 groene kleur, welke slechts op de bovendeden door 

 zwarte, hoekige strepen afgebroken wordt. 



/> gr 



U'araan. FarfiKus prasiii/is. 



Bij de soorten, die uitsluitend of bij voorkeur 

 drooge streken bewonen, is de staart rolvormig of 

 slechts weinig zamengedrukt. De meest bekende dezer 

 is Faranus scincus. Zij wordt in de zandwoestijnen 

 van het Noordelijke Afrika aangetroffen, en aldaar 

 »Oearan el hard" genoemd, hetgeen «woestijn- of 

 zandhagedis" beteekent. Zij is vaal geelbruin van 

 kleur en heeft witte nagels. Levende voorwerpen 

 dezer soort worden niet zelden voor de dierentuinen 

 aangevoerd. In Zuid-Afrika heeft men eene soort, 

 Faranus alhigularis, die steviger van maaksel is. Zij 

 slaat haar verblijf in rotsachtige streken bij welletjes 

 of beekjes op; voedt zich met kleine zoogdieren, 

 kikvorschen en krabben; slaat hare nagels, wanneer 

 zij vervolgd wordt, zoo vast in den grond, dat men 

 haar slechts met moeite kan losscheuren, en vliegt, 

 zoodra dit gelukt, den vijand aan, om hem te bijten. 



Heloderma horridum is de naam van het Amerikaansche 

 dier, hetgeen men met de Waranen kan vergelijken. 

 Het bewoont Mejico en bereikt een voet hoogte. 

 Zijn staart is afgerond en niet langer dan het overige 

 ligchaam. Het heeft korte en op eene lijn staande 

 teenen. De tanden zijn van voren gegroefd. Zijn 

 ligchaam is met knobbelachtige schubben bedekt. 

 De biuinachtige kleur van dit dier is door geelachtige 

 vlekken afgebroken, en de staart van bruine en gele 

 ringen voorzien. 



DE HAGEDIS-S AURERS. 



Men vereenigt onder dezen naam alle Saurers, die 

 zich, door hun maaksel, aan onze gewone hagedissen 

 aansluiien. Intusschen biedt hunne gestalte somtijds 

 allerlei wijzigingen aan, vermits sommigen door hun 

 in de lengte gerekt ligchaam, weleer aan slangen 

 <lan hagedissen doen denken, te meer daar ook hmme 

 jiooten. in dit geval, zeer onvolkomen zijn. 



l)i' liagedi-s-Saurers hebben allen eenen langen 

 >l;i:ut. welke, gelijk die der Gekko's, zeer aan 

 afbieken onderhevig is. Hun kop is met veelhoekige 

 schildjes be<lekt. De scliublien der boveudeelen zijn 

 niee.'-tal klein, terwijl die dei' onderdeelen de gedaante 

 Min kli'ini' i'p dwarse rijen geplaatste schilden 

 luiiineoKMi. Men (Jiitwaart dikwerf eenige dwarse 

 dimr de huid gevormde pldoijen , waardoor de 

 zooL'enaanide halsband of lialskraai: dezer dieren 



ontstaat. De zijdelings liggende oogen worden nagenoeg 

 altijd door drie volmaakte oogleden beschermd. Er is 

 steeds een uitwendige gehoorgang aanwezig De 

 mond is ver naar acliteren gespleten, de tanden liggen 

 in eene gemeenschappolijke groef De tong is vrij, 

 vleezig maar smal, met lepeltjes bedekt en van voren 

 uitgesneden of gevorkt Dij alle sooiten mei-kt men 

 klierbuizen aan de dijen op. 



De meeste Hagadis-Saurers houden zich op den 

 grond op ; slechts weinigen gaan te water, en ei' is 

 geene op boomen levende soort bekend. Hun voedsel 

 bestaat in insekten of in andere kleine ongewervelde 

 dieren. Zij worden, behalve in Australië, in alle 

 werelddeelen aangetrofl'en. 



Gelijk als bij de Agamas heeft er ook bij de 

 Ilagedis-Saurers der oude wereld, ten opzigte hunner 



